Gün ve Ay Adlarının Anlamları ve Kökenleri

pazartesi

Pazartesi, Farsça “bâzâr” ile Türkçe “ertesi” kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuş. Pazarın ardından gelen gün demek. “Üçüncü” kelimesini karşılayan Ibranice “salis” dilimize salı olarak katılmış. Çarşambanın kaynağı, Farsça’da dördüncü gün anlamına gelen “çehârşenbe”; Perşembe ise, yine Farsça’da beşinci gün anlamına gelen “pençşenbih”den geliyor. Arapça kökenli cuma, toplantı anlamına gelen “cum’a”dan türemiş. Cumadan sonra gelen günü ifade eden cumartesi, Arapça’dan aldığımız cuma ile Türkçe’deki —irtesi takısının birleşmesiyle oluşmuş. Yine Farsça’dan dilimize geçen ve alışveriş yapılan yer anlamına gelen “bâzâr” kelimesi pazar olarak değişmiş. Ayların anlamlarına ve kökenlerine geldiğimizde ise, ocağın eski Türkçe’de ateş kelimesini karşılayan “od” kelimesinden türetildiğini görüyoruz. Şubat, Süryanice’de ikinci ay anlamına gelen “şabat” tan; kökeni Latince olan mart ise, savaş tanrısı “Martius”tan Türkçe’ye geçmiş. Nisan ayının kökeni, Süryanice’den alman “nisanna”. Mayıs, Latince’de tanrıça Maia’nm ayı denilen “Maius mensis”; haziran, Süryanice’de sıcak anlamı taşıyan “hazuran”; temmuz ise, Ibranice’de “bey” anlamı taşıyan “tammuz” kelimesinden dilimize katılmış. Latince ağustos kelimesinin kaynağı ise, Roma imparatoru “Augustus”. Yine, Süryanice’den aldığımız eylül, üzüm ayı anlamına gelen “aylul”dan dönüşmüş. Ekim, ekmek fiilinden türemiş. Kasımın kökeni ise, Arapça “kâsim” kelimesine dayanıyor. Türkçe olan aralık kelimesi ise, arada kalan ay anlamını taşıyor.



Benzer Yazılar

Yorum Ekle