Depremle Yaşamak
Bugünün Küçükleri, Yarının Büyükleri, Hazırlanın, deprem olacak!”… Pek çok bilim adamı, bir deprem olmadan önce bu cümleyi söyleyebilmeyi çok ister. Ancak ne yazık ki depremin tam olarak hangi gün ve hangi saatte olacağını söyleyebilen hiçbir bilim adamı yok.
Depremin ne zaman olacağını bilmediğimizden de gafil avlanmamız her zaman olası. Bu
yüzden depremden daha çok zarar görürüz.
Depremden zarar görme olasılığımızı artıran başka nedenler de vardır. Sözgelimi, 1. derece deprem bölgesinde yaşıyorsak depremden daha sık, daha şiddetli zarar görebiliriz. Evimizin, okulumuzun sağlam yapılmış olması zararı azaltabilir. Bununla birlikte, kendimizi korumak için yapabileceğimiz pek çok şey var.
Depremden daha az zarar görmek için şimdiden bir plan yapmamız en akla yakın iş. Üstelik, planın kendi yaşadığımız yere uygun olması da şart. Bunu da ancak herkes kendisi yapabilir, çünkü yaşadığımız yeri bizden iyi kimse bilemez. Sizin bütün dikkatinizi toplayıp, eğer bir deprem olursa, nerede, nasıl davranacağınızı planlamanıza yardımcı olmak istiyoruz.
Buraya yazdıklarınızı ve önerdiğimiz uygulamaları da en az altı ayda bir yineleyin ve gerekiyorsa güncelleyin. Deprem sırasında ne hissedeceğinizi, korkup korkmayacağınızı şimdiden kestirmek güç; ama uzmanlar bu tür hazırlıkların çok işe yaradığını söylüyorlar. Sizden isteğimiz bu planı ailenizle birlikte yapmanız.
Deprem Sırasında
Unutmayın!..
Deprem sırasında her şey çok hızlı geliştiğinden, düşünme süreniz çok kısa.
Önce bir gürültü duyulur; ardından sarsıntı başlar.
Esas yıkıcı sarsıntı birkaç saniye sonra gelir.
Çoğunlukla yalnızca birkaç adım atılabilir.
En hızlı biçimde güvenli bir yere ulaşıp, en güvenli pozisyonu almak gerekir.
Başınızın ense kısmı öncelikle korumanız gereken bölgedir.
ÇÖMELME OYUNU
GÜVENLİ BİR YER BUL VE ÇÖMEL
BAŞINI KORU
SAĞLAM BİR YERE TUTUN
BİRKAÇ KEZ DERİN SOLUK AL VE VER; SAKİNLEŞ
SARSINTI BİTENE DEĞİN KIPIRDAMADAN YERİNDE KAL
Bu aşamaları evde bir oyun gibi yineleyerek hızınızı artırabilirsiniz. Bu oyuna büyüklerinizin de katılmasını öneririz.
- Biri, hiç beklenmedik bir zamanda “Deprem!” diye bağırır.
- Bunu duyar duymaz herkes en yakınındaki, en güvenli yere, en hızlı biçimde gider.
- Herkesin gittiği yerin ne kadar güvenli olduğu tartışılır.
- En az güvenli yere giden ve en yavaş olanlar oyunu kaybeder.
Bu oyunda o kişilere ceza verip vermem
Evimizde…
Genellikle!..
Apartmanların dış duvarları tehlikelidir, iç duvarlara yakın durmaya çalışın.
Koridorlar çoğunlukla iç duvarlarla çevrelendiklerinden daha güvenlidir.
Sarsıntı sırasında başınıza düşecek cisimlerin (duvardaki tabloların, süs eşyalarının, kitap raflarının…) olduğu yerler tehlikelidir.
Devrilebilecek mobilyalar tehlikelidir.
Pencere kenarları, hem dış duvar olduklarından hem de camları kırılabileceğinden tehlikelidir.
Evimizdeki en güvenli yerler:
Odamda
……………..…………………………………………………………….
Salonda
……………..…………………………………………………………….
Oturma odasında
……………..…………………………………………………………….
Banyo / Tuvalette
……………..…………………………………………………………….
Mutfakta
……………..…………………………………………………………….
! Gittiğiniz başka yerlerde de güvenli yerleri belirleyin.
Yatağımın çevresinde, deprem sırasında üzerime düşebilecek cisimler:
Duvarda asılı olanlar
……………..…………………………………………………………….……………
Raflarda, masa üstünde olanlar
……………..…………………………………………………………….……………
! Bunları üzerinize düşemeyecek biçimde yeniden düzenleyin.
Evimizdeki elektrik sigortaları, gaz ve su vanalarının yerleri:
Elektrik sigortaları
……………..……………………………………………………………
Gaz vanası
……………..……………………………………………………………
Su vanası
……………..……………………………………………………………
! Depremden sonra eviniz hasar gördüyse bir büyüğünüze elektrik sigortalarını, gaz ve su vanalarını kapatmasını anımsatın, gerekirse yerlerini gösterin.
ek
Kalabalık Yerlerde…
Genellikle!..
Alışveriş yerlerinde raflardan pek çok cisim düşebilir, bunlar tehlike yaratır.
Sinema ve tiyatrolarda herkesin çok korkarak kapılara koşması yüzünden ezilme tehlikesi olabilir.
En İyisi!..
Çömelme oyununda yaptığınız gibi en güvenli yere çömelmek, başınızı korumak ve varsa güvenli bir yerlere tutunmak.
Sakin olmak ve mümkünse başkalarını da sakin olmaları konusunda uyarmak.
Bir büyüğünüzle markette alışveriş yaparken deprem olursa
nasıl davranırdınız?
……………………………………………………………………………….
………………………………………………. ……………..………
…………………………………………………….………………
…………………………………………………….………………
Okulunuzda dersteyken deprem olursa ne yapardınız?
…………………………………………………….………………
…………………………………………………….………………
…………………………………………………….………………
! Okul planınızı arkadaşlarınız ve öğretmeninizle tartışın.
Deprem bittikten sonra ne yapacağınız konusunda öğretmeninizi dinleyin.
Çocuk Bahçesinde…
Genellikle!..
Açık alanda, deprem sırasında çevrenizdeki apartmanların duvarları dökülüp üstünüze düşebilir, apartmanlara yakın olmak tehlikelidir.
Çocuk bahçesindeki kaydırak, tahterevalli gibi oyun araçları üzerinize devrilebilir.
En İyisi!..
Sarsıntı bitene değin çömelme oyununda olduğu gibi:
- Çömelin, başınızı bir şeyle korumaya,sağlam bir yerlere tutunmaya çalışın.
- Birkaç kez derin soluk alıp verin.
- Hiçbir şey bulamazsanız başınızı elinizle korumaya çalışın.
Sarsıntı bitene kadar bu durumda yer değiştirmeden bekleyin.
Siz her zaman gittiğiniz çocuk bahçesindeyken deprem olursa nereye çömelir, sarsıntı bittikten sonra ne yapardınız?
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
! Bunu ailenizle tartışın.
Depremden Sonra…
Buluşma Yeri…
Depremden sonra ailenizin üyeleri için buluşma yerleri belirleyin.
Mahallemizde buluşacağımız yer:
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Mahallemizin dışında buluşacağımız yer:
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Bağlantı İçin Telefon Numarası…
Başka bir kentte yaşayan bir yakınınızın telefonunu ezberleyin.
Buluşma yerlerinde birbirinizi bulamazsanız bu numara yoluyla
birbirinizden haber alabilirsiniz.
Yakınınızın,
Adı ve Soyadı : ………………………………………….……………….
Telefonu : …………………………………………………………..
! Bunu ailenizle tartışın.
Nereye Gideceğim…
Sarsıntı bitince bulunduğunuz yeri terk etmeden önce çevreden gelen sesleri dinleyin.
Yetkililer size ne yapmanız gerektiğini anons ediyorsa onları dinleyin.
Eğer böyle bir duyuru yoksa sarsıntının bittiğinden emin olunca açık bir alana gidebilirsiniz.
Evinizi terk etmek her zaman güvenli olmayabilir.
Evinizi hangi durumlarda terk etmelisiniz?
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
! Bunu ailenizle tartışın.
Evimizi Nasıl Terk Edeceğim…
Genellikle!..
Evinizi terk ederken, eğer varsa asansörü kullanmak tehlikelidir.
Merdivenler depremden zarar görmüş olabilir, dışarı çıkmak için merdivenleri
kullanmaya karar verdiyseniz dikkatli olun.
Camdan atlamak çoğu durumda tehlikelidir, atlamak zorunda kalırsanız yerde
bulunan yumuşak bir şeylerin üzerine atlamaya çalışın.
Evden çıkarken yalın ayak olmamaya çalışın; cam kırıklarına basıp yaralanabilirsiniz.
Evinizde hangi odayı nerelerden terk edebilirsiniz?
Salon
……………………………………………………………………………………………………………….
Yatak odam
……………………………………………………………………………………………………………….
Tuvalet / Banyo
……………………………………………………………………………………………………………….
Mutfak
……………………………………………………………………………………………………………………..
Evinize en yakın güvenli açık alan
……………………………………………………………………………………………………………………..
! Bu açık alanın altından bir altgeçit ya da tünel geçmemesine, altının boş olmamasına dikkat edin.
Ne Zaman Evimde Uyuyacağım?..
Bazı depremler çok küçüktür, evinize bir şey olmamıştır.
Evinizde yaşamayı sürdürebilirsiniz.
Eviniz, içine giremeyeceğiniz kadar yıkılmış olabilir, evinize giremezsiniz.
Eviniz, yıkılmamış olabilir, ama içine girmeniz tehlikeli olabilir.
Güvenlik için!..
Evinize girmek için yetkililerin evinizi görmelerini ve girmenizi onaylamalarını bekleyin.
Bir süre evin dışında yaşamak için hazırlıklı olun. Dışarıda yaşarken yetkililerin uyarılarını uygulayın.
Bize dışarıda yaşayabilmek için gerekli olabilecek eşyalar:
- Pilli el feneri
- Pilli radyo
- Yedek piller
- Battaniye
- Su
- Konserve yiyecekler ve konserve açacağı
- Çöp torbaları
- İlkyardım çantası
Bunlardan başka gerekli olabilecekler:
Sürekli kullanmak zorunda olduğunuz ilaçlar:
……………..…………………………………………………
……………..………………………………………………………………..…………………………………………………
! Tüm bunları sizce güvenli olan, unutmayacağınız bir yerde saklayın.
size kalmış.
Artık Sarsılmak İstemiyorum…
Genellikle!..
Büyük bir depremin ardından daha küçük depremler gerçekleşir.
Büyük depremde çökmeyen bazı yapılar bu artçı depremlerde çökebilir.
Deniz Kıyısında Yaşıyorsanız…
Genellikle!..
Denizdeki depremler dev dalgalar yaratabilir. (Bu dev dalgalara “tsunami” denir.)
Bu dalgalardan korunmak için yakında bulunan yüksek bir yere doğru koşmak ya da kıyıdan olabildiğince uzaklaşmak gerekir.
Sel… Fırtına… Hortum… Çığ… Yangın…
Genellikle!..
Bu planı yalnızca deprem değil, diğer doğal afetler için de uygulayabilirsiniz.
Yaşadığınız yerde gerçekleşebilecek hangi doğal afetlerde bu planı uygulayabilirsiniz?
(Planın bir kısmı da işe yarayabilir.)
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Planınıza eklemek istedikleriniz…
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Bugünün Küçükleri, Yarının Büyükleri;
Geleceğimiz Sizlersiniz,
