Hikone Kalesi: Biwa Gölü Kıyısındaki Özgün Kale

Japonya’nın en büyük gölü olan Biwa Gölü’nün doğu kıyısında, küçük bir tepenin üzerinde, zarif çatıları ve beyaz duvarlarıyla göle bakan bir kale durur. Dört yüz yılı aşkın bir süredir özgün hâliyle ayakta duran bu yapı, Japonya’nın Ulusal Hazine statüsündeki beş kalesinden biridir. Burası, Hikone Kalesi’dir.

Hikone Kalesi, 17. yüzyılın başında Ii ailesi tarafından inşa edilmiş ve Edo döneminin sonuna kadar bu ailenin merkezi olmuştur. Kale, küçük ama son derece süslü ana kulesi, eşsiz terazi biçimli kulesi, Japonya’da benzeri az görülen at ahırı ve göl manzaralı Genkyuen Bahçesi ile tanınır. Bu yazıda Hikone Kalesi’nin tarihini, mimarisini, bahçesini ve ziyaret bilgilerini sakin ve ayrıntılı bir dille ele alıyoruz.

Genel Bilgiler

• Adı: Hikone Kalesi (Japonca: Hikone-jō)
• Konum: Hikone, Shiga, Japonya
• İnşa: 1603-1622 civarı (Ii ailesi)
• Ana kule: 1606-1607 civarında tamamlandı
• Türü: Tepe-düzlük kalesi (hirayamajiro)
• Statüsü: Ana kule Ulusal Hazine; Özel Tarihi Alan

Koordinatlar: 35.2764° K, 136.2519° D
Google Haritalar’da Hikone Kalesi

Konum

Hikone Kalesi, Japonya’nın orta kesiminde, Shiga bölgesindeki Hikone şehrinde yer alır. Shiga bölgesinin büyük bölümünü, Japonya’nın en büyük tatlı su gölü olan Biwa Gölü kaplar. Hikone, bu gölün doğu kıyısında, Kyoto ile Nagoya arasındaki eski yolların üzerinde kurulmuş tarihî bir kale şehridir.

Kale, Konki-yama adı verilen ve yaklaşık elli metre yüksekliğindeki bir tepenin üzerine kurulmuştur. Tepenin üzerinden Biwa Gölü’nün geniş manzarası, çevredeki ovalar ve uzaktaki dağlar izlenebilir. Hikone İstasyonu’ndan kaleye yürüyerek yaklaşık on beş dakikada ulaşılabilir.

İsmin Anlamı

Hikone Kalesi’nin adı, kalenin bulunduğu bölgenin eski adından gelir. Hikone adının kökenine ilişkin farklı anlatılar bulunur. Bazı kaynaklar, adın bölgedeki eski bir tapınakla ya da yerel bir efsaneyle ilişkili olduğunu belirtir. Ancak bu konuda kesin bir bilgi bulunmamaktadır.

Kale, yüzyıllar boyunca Hikone şehrinin kimliğiyle özdeşleşmiştir. Şehrin pek çok yerinde, kalenin siluetini ve Ii ailesinin simgesi olan kırmızı rengi görmek mümkündür.

Biwa Gölü

Hikone Kalesi’ni anlamak için Biwa Gölü’nü tanımak önemlidir. Biwa Gölü, Japonya’nın en büyük gölüdür ve dünyanın en eski göllerinden biri olarak kabul edilir. Gölün yaşının birkaç yüz bin yıl, hatta bazı kaynaklara göre daha da eski olduğu tahmin edilmektedir. Göl, Kyoto ve Osaka bölgelerinin önemli bir su kaynağıdır.

Tarih boyunca Biwa Gölü, Japonya’nın doğusu ile batısı arasındaki ulaşımda önemli bir rol oynamıştır. Göl üzerinden mallar ve yolcular taşınmış, kıyılarında pek çok kale ve liman şehri kurulmuştur. Hikone Kalesi de bu stratejik konumu nedeniyle büyük önem taşımıştır. Eskiden kalenin çevresindeki hendeklerin doğrudan gölle bağlantılı olduğu ve kaleye su yoluyla ulaşılabildiği aktarılır.

Hikone Kalesi’nin Tarihi

Hikone Kalesi’nin hikâyesi, 17. yüzyılın başında Japonya’da yeni bir dönemin başlamasıyla ilişkilidir. 1600 yılında yaşanan önemli olayların ardından Tokugawa Ieyasu, güvendiği yöneticilerinden Ii Naomasa’ya bu bölgenin yönetimini vermiştir. Naomasa, başlangıçta bölgedeki eski Sawayama Kalesi’ne yerleşmiştir.

Ii Naomasa, yeni bir kale inşa etme planları yapmış, ancak 1602 yılında hayatını kaybetmiştir. Bu nedenle kalenin inşası, Naomasa’nın oğlu Ii Naotsugu döneminde başlamıştır. Kaynaklara göre inşaata 1603 yılında başlanmış ve ana kule 1606-1607 yılları civarında tamamlanmıştır. Kalenin tüm yapılarının tamamlanması ise 1622 yılına kadar sürmüştür.

Sawayama Kalesi

Hikone Kalesi inşa edilmeden önce, bölgenin en önemli kalesi Sawayama Kalesi idi. Bu kale, Hikone’nin kuzeydoğusundaki Sawayama Dağı’nın tepesinde yer alıyordu. 16. yüzyılın sonlarında Toyotomi Hideyoshi’nin yakın çevresinden Ishida Mitsunari’nin bu kaleyi yönettiği ve kaleyi geliştirdiği aktarılır.

1600 yılından sonra bölgenin yönetimi Ii ailesine geçince, Ii Naomasa başlangıçta Sawayama Kalesi’ne yerleşmiştir. Ancak kısa süre sonra daha uygun bir konumda yeni bir kale inşa edilmesine karar verilmiş ve Sawayama Kalesi terk edilmiştir. Kaynaklara göre Sawayama Kalesi’nin bazı malzemelerinin de Hikone Kalesi’nin inşasında kullanıldığı düşünülmektedir. Bugün Sawayama Dağı’nda kalenin yalnızca bazı kalıntıları ve taş duvar izleri bulunur ve dağ, yürüyüş yapmak isteyenler için bir rota sunar.

Taşınan Yapılar

Hikone Kalesi’nin inşasıyla ilgili en ilginç bilgilerden biri, kalenin bazı yapılarının çevredeki başka kalelerden sökülerek buraya taşınmış olmasıdır. Japonya’da bu dönemde kullanılmayan kalelerin yapı malzemelerinin yeni kalelerde yeniden kullanılması oldukça yaygın bir uygulamaydı. Bu yöntem, hem zamandan hem de malzemeden tasarruf sağlıyordu.

Aktarılanlara göre Hikone Kalesi’nin ana kulesinin, Biwa Gölü kıyısındaki Otsu Kalesi’nin ana kulesinin malzemeleri kullanılarak inşa edildiği düşünülmektedir. 20. yüzyılda yapılan onarım çalışmaları sırasında ahşap parçalar üzerinde bulunan işaretlerin bu görüşü desteklediği belirtilir. Kalenin terazi kulesi ve bazı kapılarının da başka kalelerden getirildiği anlatılır. Bu yönüyle Hikone Kalesi, bölgedeki eski kalelerin parçalarını bir araya getiren bir yapı olarak da görülebilir.

Ii Ailesi

Ii ailesi, Edo dönemi boyunca Tokugawa yönetimine en yakın ailelerden biri olarak kabul edilmiştir. Aile, yaklaşık iki buçuk yüzyıl boyunca Hikone’yi yönetmiş ve bu süre içinde kale ailenin merkezi olarak kullanılmıştır. Ii ailesinden pek çok kişi, şogunluk yönetiminde önemli görevler üstlenmiştir.

Ii ailesinin simgesi, kırmızı renktir. Ailenin askerlerinin kırmızı zırhlar giydiği ve bu nedenle “kırmızı birlikler” olarak anıldığı aktarılır. Bu kırmızı renk, bugün de Hikone şehrinin kimliğinin önemli bir parçasıdır. Hikone Kalesi Müzesi’nde Ii ailesine ait kırmızı zırhlar ve çeşitli tarihî eşyalar sergilenir.

Ii Naosuke ve Çay Kültürü

Ii ailesinin en tanınmış üyelerinden biri, 19. yüzyılda yaşamış olan Ii Naosuke’dir. Naosuke, gençlik yıllarını kalenin eteklerindeki mütevazı bir evde geçirmiş ve bu dönemde çay seremonisi, şiir ve felsefe ile ilgilenmiştir. Kendisine verdiği “gömülü ağaç” anlamına gelen bir adla anılan bu ev, bugün de Hikone’de ziyaret edilebilir.

Ii Naosuke, çay seremonisi konusundaki derin bilgisiyle tanınır ve bu alanda eserler kaleme almıştır. “Ichigo ichie” yani “bir zaman, bir buluşma” olarak bilinen ve her buluşmanın bir daha tekrarlanmayacak eşsiz bir an olduğunu anlatan düşüncenin yaygınlaşmasında onun yazılarının önemli rol oynadığı aktarılır. Bu düşünce, bugün de Japon kültüründe derin bir anlam taşır. Naosuke daha sonra şogunluk yönetiminde üst düzey bir göreve gelmiştir; ancak bu yazıda onun kültürel mirasına odaklanıyoruz.

Meiji Dönemi ve Kalenin Kurtarılışı

19. yüzyılın sonlarında Meiji dönemi başladığında, Japonya’daki pek çok kale gibi Hikone Kalesi de sökülme tehlikesiyle karşılaşmıştır. Kaynaklara göre kalenin sökülmesine karar verilmiş ve bazı yapılar sökülmeye başlanmıştır. Ancak kale, son anda kurtarılmıştır.

Anlatılanlara göre 1878 yılında İmparator Meiji bölgeyi ziyaret etmiş ve kalenin korunmasını istemiştir. Bu isteğin, imparatora eşlik eden bir devlet adamının önerisi üzerine dile getirildiği de aktarılır. Hikâyenin ayrıntıları kaynaklara göre farklılık gösterse de, bu karar sayesinde Hikone Kalesi’nin ana kulesi ve pek çok yapısı yıkılmaktan kurtulmuştur.

Ulusal Hazine

Hikone Kalesi’nin ana kulesi, 1952 yılında Japonya’nın Ulusal Hazineleri arasına alınmıştır. Bugün Japonya’da ana kulesi Ulusal Hazine olarak tescil edilmiş beş kale bulunur: Himeji, Matsumoto, Inuyama, Hikone ve Matsue. Hikone, bu seçkin grubun bir parçası olarak Japon kale mimarisinin en değerli örnekleri arasında yer alır.

Ana kulenin yanı sıra kalenin pek çok yapısı da Önemli Kültür Varlığı olarak tescil edilmiştir. Kale alanı ise Özel Tarihi Alan statüsündedir. Hikone Kalesi’nin UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınması için uzun süredir çalışmalar yürütüldüğü ve kalenin Japonya’nın aday listesinde yer aldığı aktarılır.

Mimari Özellikler

Hikone Kalesi’nin ana kulesi, büyük kalelerin ana kulelerine göre oldukça küçüktür. Ancak bu küçük boyutuna rağmen, Japonya’nın en süslü ve en zarif ana kulelerinden biri olarak kabul edilir. Kule, dışarıdan bakıldığında üç katlıdır ve içeride de üç kat ile bir bodrum katı bulunur.

Ana kulenin en dikkat çekici özelliği, çatılarındaki çeşitliliktir. Kulenin farklı katlarında farklı biçimlerde çatılar ve üçgen alınlıklar bulunur. Bu çatıların toplam sayısının on sekiz civarında olduğu aktarılır. Ayrıca üst kattaki pencereler, Budist tapınaklarından esinlenilmiş, üst kısmı kavisli katomado adı verilen pencerelerdir. Bu pencereler, kuleye zarif ve süslü bir görünüm kazandırır.

Kulenin dış duvarları beyaz sıvalıdır. Üst katın çevresinde ise bir balkon bulunur. Bu balkon ve kavisli pencereler, kulenin savunmadan çok gösteriş amacıyla tasarlandığını düşündüren özellikler arasında yer alır. Kulenin içinde ise kalın ahşap kirişler ve dik merdivenler, ziyaretçilere dört yüz yıllık özgün bir yapının içinde dolaşma deneyimi sunar.

Çatıların Dili

Hikone Kalesi’nin ana kulesine dikkatle bakıldığında, çatıların her birinin farklı bir biçime sahip olduğu fark edilir. Japon mimarisinde üçgen alınlıklı çatılara chidori-hafu, kavisli alınlıklara ise kara-hafu adı verilir. Hikone’nin ana kulesinde bu farklı türlerin ustalıkla bir araya getirildiği görülür. Bu çeşitlilik, küçük bir kuleye zengin ve hareketli bir görünüm kazandırır.

Kulenin çatı kiremitlerinin uçlarında Ii ailesinin armasının bulunduğu aktarılır. Ayrıca çatıların süslemelerinde, metal kaplamalar ve siyah lake ile boyanmış ahşap unsurlar kullanılmıştır. Bu ayrıntılar, kulenin hem gösterişli hem de dengeli bir estetiğe sahip olmasını sağlar. Pek çok mimarlık tarihçisi, Hikone’nin ana kulesini Japon kale estetiğinin en olgun örneklerinden biri olarak değerlendirir.

Ana Kulenin İçi

Hikone Kalesi’nin ana kulesine girdiğinizde, yüzyıllardır değişmeden kalan ahşap bir dünyayla karşılaşırsınız. Kulenin içi oldukça sadedir; ancak kalın kirişler, direkler ve zemin tahtaları, yapının özgünlüğünü hissettirir. Katlar arasındaki merdivenler son derece diktir. Bazı merdivenlerin eğiminin altmış derecenin üzerinde olduğu aktarılır.

Kulenin duvarlarında, savunma amacıyla yapılmış gizli açıklıklar bulunur. Bu açıklıkların bir kısmı dışarıdan görülmeyecek şekilde sıvayla kapatılmış ve gerektiğinde açılabilecek biçimde tasarlanmıştır. Kulenin en üst katından Biwa Gölü’nün ve Hikone şehrinin güzel bir manzarası izlenebilir.

Ahşap Ustalarının İzleri

Hikone Kalesi’nin ana kulesinin 20. yüzyılda yapılan onarımı sırasında, ustalar ahşap parçalar üzerinde ilginç izler bulmuştur. Bazı kirişlerin üzerinde, eski bir yapıda kullanıldıklarını gösteren numaralar, işaretler ve birleşim yerleri tespit edilmiştir. Bu izler, kulenin başka bir kaleden taşınarak burada yeniden kurulduğu görüşünü güçlendiren önemli kanıtlar arasında yer alır.

Bu tür ayrıntılar, Japon geleneksel marangozluğunun ne kadar sistemli olduğunu da gösterir. Ustalar, sökülen bir yapının parçalarını numaralandırarak başka bir yerde aynı düzenle yeniden kurabiliyordu. Ahşap parçaların birbirine geçmeli birleşimlerle bağlanması, bu sökme ve yeniden kurma işlemini mümkün kılıyordu.

Kulenin içinde dolaşırken kirişlerin üzerindeki eski izlere dikkat etmek, dört yüz yıl önce bu yapıyı kuran ustaların emeğine dokunmak gibidir. Her bir kiriş, kendi uzun yolculuğunun hikâyesini sessizce anlatır.

Terazi Kulesi

Hikone Kalesi’nin en eşsiz yapılarından biri, Tenbin Yagura yani Terazi Kulesi’dir. Bu kule, ortasında bir kapı bulunan ve iki yanında simetrik olarak uzanan kanatlara sahip bir yapıdır. Kulenin bu dengeli görünümü, bir teraziyi andırır ve adını da buradan alır. Japon kaleleri arasında bu biçimde bir kulenin son derece nadir olduğu belirtilir.

Terazi Kulesi, ana kuleye giden yol üzerinde, derin bir kuru hendeğin üzerinden geçen bir köprünün ucunda yer alır. Eskiden bu köprünün gerektiğinde yıkılabilecek şekilde tasarlandığı ve böylece ana kuleye ulaşan yolun kesilebileceği aktarılır. Terazi Kulesi’nin de Önemli Kültür Varlığı olarak tescil edildiği belirtilir.

Kulenin iki kanadı tam olarak simetrik değildir. Dikkatli bakan ziyaretçiler, iki yanın çatılarının ve pencerelerinin küçük farklılıklar taşıdığını fark edebilir. Bu küçük asimetri, kulenin başka bir kaleden taşınarak burada yeniden kurulmuş olmasıyla ilişkilendirilir.

Davul Kapısı Kulesi

Ana kulenin bulunduğu iç avluya giriş, Taikomon Yagura adı verilen Davul Kapısı Kulesi’nden yapılır. Bu kulenin adı, eskiden içinde bulunan ve kale içinde çeşitli işaretler vermek için kullanılan davuldan gelir. Kulenin iç tarafının açık bir koridor biçiminde tasarlandığı ve bunun davulun sesinin daha uzağa ulaşmasını sağladığı düşünülür.

Davul Kapısı Kulesi’nin de başka bir yerden taşındığı ve bir tapınak kapısı olarak kullanılmış olabileceği yönünde görüşler bulunur. Kule, Hikone Kalesi’nin özgün yapıları arasında yer alır ve Önemli Kültür Varlığı olarak tescillidir.

At Ahırı

Hikone Kalesi’nin bir diğer eşsiz yapısı, kalenin girişine yakın bir yerde bulunan uzun at ahırıdır. Umaya adı verilen bu yapı, L biçimindedir ve içinde yirmi bir at bölmesi bulunur. Japonya’daki kaleler arasında özgün hâliyle günümüze ulaşan tek at ahırı olduğu belirtilir. Bu nedenle ahır, Önemli Kültür Varlığı olarak tescil edilmiştir.

Ahırın içinde, eski dönemlerde kullanılan at bölmeleri ve bazı bölmelerde atları temsil eden figürler görülebilir. Bu yapı, kale yaşamında atların ne kadar önemli bir yer tuttuğunu gösterir. Samurayların atlarına büyük özen gösterdiği ve ahırların kalenin önemli bir parçası olduğu aktarılır.

Kapılar ve Giriş Yolu

Hikone Kalesi’ne giriş, Omote-mon adı verilen ön kapıdan ya da Ote-mon adı verilen ana kapıdan yapılır. Bu kapıların bulunduğu yerlerden itibaren tepeye doğru tırmanan taş merdivenler, ziyaretçileri adım adım ana kuleye yaklaştırır. Yol boyunca taş duvarlar, kuleler ve kapılar arasında ilerlerken, kalenin savunma düzenini yakından görmek mümkündür.

Giriş yolunun bazı bölümlerinde, merdivenlerin basamaklarının bilinçli olarak düzensiz yükseklik ve genişlikte yapıldığı aktarılır. Bu düzenlemenin, kaleye hızla ilerlemeye çalışan birinin adımlarını zorlaştırmak amacıyla yapıldığı düşünülür. Bugün ziyaretçiler için bu düzensiz basamaklar, dikkatli yürümeyi gerektiren ilginç bir ayrıntıdır.

Ana kuleye ulaşmadan önce Terazi Kulesi’nin altındaki köprüden ve Davul Kapısı Kulesi’nden geçilir. Bu geçişler, kalenin en önemli savunma noktalarını oluşturur. Ana kulenin bulunduğu iç avluya ulaşıldığında ise geniş bir alan açılır ve burada ana kule tüm zarafetiyle ziyaretçiyi karşılar.

Kırmızı Zırhlar

Ii ailesinin simgesi olan kırmızı renk, Hikone’nin kimliğinde derin bir yer tutar. Aile askerlerinin baştan ayağa kırmızı zırhlar giydiği ve bu renk birliğinin onları uzaktan tanınır kıldığı aktarılır. Hikone Kalesi Müzesi’nde bu kırmızı zırhların örnekleri sergilenir. Zırhların ince işçiliği, kullanılan malzemeler ve renk uyumu, Japon zanaat geleneğinin ustalığını gösterir.

Hikonyan’ın başındaki kırmızı miğfer de bu geleneğe gönderme yapar. Şehrin pek çok etkinliğinde, kırmızı zırhlı figürlerin canlandırıldığı geçit törenleri düzenlendiği belirtilir.

Taş Duvarlar ve Hendekler

Hikone Kalesi’nin tepesini çevreleyen taş duvarlar, farklı teknikler kullanılarak örülmüştür. Duvarların bazı bölümlerinde doğal biçimli taşlar düzensiz bir şekilde yerleştirilmiştir. Bu teknik, Japonca’da gobo-zumi olarak bilinir. Taşların uzun kenarlarının duvarın içine doğru yerleştirildiği bu teknik, duvarlara büyük bir sağlamlık kazandırır.

Hikone Kalesi’nde, tepenin yamaçlarında yukarıdan aşağıya doğru uzanan özel taş duvarlar da bulunur. Nobori-ishigaki adı verilen bu duvarların, yamaçtan yukarı tırmanmayı zorlaştırmak amacıyla yapıldığı düşünülür. Japonya’da bu tür duvarların çok az kalede görüldüğü belirtilir.

Kalenin çevresi üç sıra hendekle çevrilidir. Bu hendeklerin bir kısmı bugün hâlâ suyla doludur ve kalenin çevresinde güzel bir yürüyüş yolu oluşturur. Hendek kenarındaki söğüt ve kiraz ağaçları, özellikle ilkbaharda son derece güzel bir manzara sunar. Hendeklerde zaman zaman geleneksel teknelerle turlar düzenlendiği de aktarılır.

Genkyuen Bahçesi

Hikone Kalesi’nin kuzeydoğu eteğinde yer alan Genkyuen Bahçesi, Edo döneminin en güzel bahçelerinden biridir. Bahçe, 1677 yılında Ii ailesinin dördüncü yöneticisi döneminde inşa edilmiştir. Bahçenin tasarımının, Çin’deki eski bir imparatorluk sarayının bahçesinden esinlendiği aktarılır.

Bahçenin ortasında büyük bir gölet bulunur. Göletin içinde adalar, adaları birbirine bağlayan zarif köprüler ve kıyıda özenle yerleştirilmiş kayalar yer alır. Göletin çevresinde dolaşan yürüyüş yolu, ziyaretçilere her adımda farklı bir manzara sunar. Bahçenin en güzel özelliklerinden biri, göletin üzerinden Hikone Kalesi’nin ana kulesinin görülebilmesidir. Bu manzara, Hikone’nin en ünlü görüntülerinden biridir.

Genkyuen’in yanında yer alan Rakuraku-en ise Ii ailesinin konutu olarak kullanılmış bir yapı topluluğudur. Bu yapıların bir kısmı bugün ziyaretçilere açıktır. Bahçedeki çay evinde, göl manzarası eşliğinde matcha ve geleneksel tatlılar ikram edildiği aktarılır.

Genkyuen Bahçesi’nin göleti, yüzyıllar boyunca pek çok kuş türüne de ev sahipliği yapmıştır. Göletin kenarında beklerken balıkçıl kuşlarını, ördekleri ve renkli sazan balıklarını izlemek, bahçe gezisinin en huzurlu anlarından biri olabilir. Bahçenin sessizliği, yalnızca su sesi ve kuş cıvıltılarıyla bozulur.

Hikone Kalesi Müzesi

Hikone Kalesi’nin girişinin yakınında, Hikone Kalesi Müzesi bulunur. Müze, Ii ailesinin eski konut ve yönetim binasının bulunduğu yerde, eski yapının bir bölümü yeniden canlandırılarak inşa edilmiştir. Müzede Ii ailesine ait zırhlar, kılıçlar, Nō tiyatrosu kostümleri ve maskeleri, çay seremonisi eşyaları, resimler ve belgeler sergilenir.

Müzenin içinde, geleneksel bir Nō tiyatrosu sahnesi de bulunur. Bu sahnenin Ii ailesi döneminden kalma olduğu ve zaman zaman gösterilerde kullanıldığı aktarılır. Müzenin bir bölümünde ise eski konutun odaları ve bahçesi yeniden düzenlenmiştir. Bu bölümler, Ii ailesinin günlük yaşamını anlamak için güzel bir fırsat sunar.

Bir Zaman, Bir Buluşma

Ii Naosuke’nin yazılarıyla yaygınlaşan “ichigo ichie” düşüncesi, Hikone ziyaretine ayrı bir anlam katar. Bu düşünceye göre bir çay seremonisinde ev sahibi ve misafir, o buluşmanın hayatta bir daha aynı şekilde yaşanmayacağını bilerek her ayrıntıya özen göstermelidir. Çayın hazırlanışından fincanın sunuluşuna, odanın düzeninden bahçenin manzarasına kadar her şey, o eşsiz anın değerini yansıtmalıdır.

Bu anlayış, yalnızca çay seremonisiyle sınırlı kalmayıp hayatın her alanına uygulanabilecek bir bakış açısı sunar. Her karşılaşmanın, her yolculuğun ve her anın bir daha tekrarlanmayacağını bilmek, insanı o anı daha bilinçli ve daha değerli yaşamaya yönlendirir. Hikone Kalesi’ni gezerken, Genkyuen Bahçesi’nde bir fincan çay içerken bu düşünceyi hatırlamak, ziyareti daha anlamlı kılabilir.

Akşam Saatlerinde Kale

Hikone Kalesi, belirli dönemlerde akşam saatlerinde aydınlatılır. Özellikle kiraz mevsiminde ve sonbaharda düzenlenen aydınlatma etkinliklerinde, ana kule ve hendek kenarındaki ağaçlar ışıklarla süslenir. Genkyuen Bahçesi’nde de sonbaharda akşam aydınlatmaları düzenlendiği ve göletin sularında yansıyan ışıkların büyüleyici bir manzara oluşturduğu aktarılır.

Akşam saatlerinde kale çevresinde yürümek, gündüzün kalabalığından uzak, sakin ve huzurlu bir deneyim sunar. Biwa Gölü’nden esen serin rüzgâr eşliğinde hendek kenarında yürürken, kalenin ışıklar altındaki silueti unutulmaz bir hatıra bırakır.

Hikonyan

Hikone’yi ziyaret edenlerin şehrin her köşesinde karşılaşacağı sevimli bir figür vardır: Hikonyan. Kırmızı samuray miğferi takan beyaz bir kedi olan Hikonyan, Hikone Kalesi’nin 400. yıl kutlamaları için 2007 yılında tasarlanmıştır. Kısa sürede Japonya’nın en tanınmış yerel maskotlarından biri hâline gelmiştir.

Hikonyan’ın hikâyesi, eski bir efsaneye dayanır. Anlatılana göre Ii ailesinin bir yöneticisi, bir gün Tokyo’daki bir tapınağın önünden geçerken kapının önünde oturan bir kedinin kendisine pati salladığını görmüş. Tapınağa yönelen yönetici, hemen ardından başlayan şiddetli yağmurdan bu sayede korunmuş. Bu hikâyenin, Japonya’nın ünlü “el sallayan kedi” figürünün kökenlerinden biri olduğu anlatılır. Hikonyan, belirli saatlerde kalede ziyaretçilerle buluşur.

Kiraz Çiçekleri ve Mevsimler

Hikone Kalesi, ilkbaharda yaklaşık bin iki yüz civarında kiraz ağacıyla süslenir. Kiraz çiçekleri genellikle nisan ayının başlarında açar. Bu dönemde kalenin hendekleri boyunca uzanan ağaçlar pembe bir tünel oluşturur. Akşam saatlerinde ağaçların aydınlatıldığı etkinlikler düzenlendiği ve hendeklerde tekne turlarının yapıldığı aktarılır.

Yaz aylarında Biwa Gölü’nden esen serin rüzgârlar, kale ziyaretini daha keyifli hâle getirir. Sonbaharda Genkyuen Bahçesi’ndeki akçaağaçlar kırmızıya döner ve bahçe en renkli dönemine girer. Kış aylarında ise Hikone, Japonya’nın kar alan bölgelerine yakın olduğu için zaman zaman karla kaplanır. Karla kaplı ana kule, son derece zarif bir görünüm kazanır.

Hikone Şehri

Hikone, kalesinin eteklerinde gelişmiş sakin ve şirin bir kale şehridir. Şehrin en ilgi çekici bölgelerinden biri, Yume Kyobashi Kale Yolu adı verilen tarihî sokaktır. Bu sokak, Edo dönemi kale şehri atmosferini yansıtacak şekilde düzenlenmiş ahşap binalarla çevrilidir. Sokak boyunca hediyelik eşya dükkânları, restoranlar ve kafeler sıralanır.

Kale Yolu’nun yakınında yer alan Shiro Machi Yokocho ise küçük dükkânların ve yiyecek tezgâhlarının bulunduğu bir başka hareketli bölgedir. Şehirde ayrıca Ii ailesine bağlı tapınaklar ve eski samuray evleri de bulunur. Ii Naosuke’nin gençlik yıllarını geçirdiği ev de bu tarihî yerler arasındadır.

Omi Tüccarları

Hikone’nin bulunduğu Shiga bölgesinin eski adı Omi’dir. Bu bölge, Edo döneminde Omi tüccarları olarak bilinen girişimci tüccarlarıyla tanınırdı. Omi tüccarları, Japonya’nın dört bir yanında ticaret yapmış ve pek çok bölgede iş kurmuştur. Bugün Japonya’nın bazı büyük şirketlerinin kökenlerinin bu tüccarlara dayandığı aktarılır.

Omi tüccarlarının ticaret anlayışı, “sanpo yoshi” adı verilen ve “üç taraf için iyi” anlamına gelen bir ilkeyle özetlenir. Bu ilkeye göre iyi bir ticaret, satıcı, alıcı ve toplum için aynı anda yararlı olmalıdır. Bu düşünce, bugün de Japonya’da iş ahlakının örnek ilkelerinden biri olarak anılır. Hikone’yi ziyaret ederken bu köklü ticaret kültürünün izlerini de görmek mümkündür.

Biwa Gölü Çevresinde Gezi

Hikone, Biwa Gölü çevresini keşfetmek için iyi bir başlangıç noktasıdır. Gölün kuzeyindeki Nagahama, cam atölyeleri ve tarihî sokaklarıyla tanınan şirin bir kasabadır. Nagahama’da da yeniden inşa edilmiş bir kale ve müze bulunur. Gölün ortasındaki Chikubu Adası ise tapınaklarıyla ünlüdür ve tekne turlarıyla ziyaret edilebilir.

Gölün güneybatısındaki Otsu ise Biwa Gölü’nün en büyük şehridir. Otsu’nun yakınındaki Hiei Dağı’nda, Japon Budizmi’nin en önemli merkezlerinden biri olan Enryaku-ji Tapınağı yer alır. Gölün güney kıyısındaki Omi-Hachiman ise kanallarla çevrili tarihî bir tüccar kasabasıdır. Bu kasabaların hepsi, Hikone ile birlikte birkaç günlük keyifli bir gezi rotası oluşturabilir.

Biwa Gölü’nün kıyısında bisiklet turları da oldukça popülerdir. Gölün çevresini bisikletle dolaşan rotalar, hem doğa manzaraları hem de tarihî kasabalar sunar. Göl kıyısındaki sakin plajlar ve parklar ise yaz aylarında dinlenmek için güzel bir seçenektir.

Etkinlikler

Hikone’de yıl boyunca kaleyle ilgili çeşitli etkinlikler düzenlenir. Kiraz mevsimindeki festival, yaz aylarındaki göl kıyısı etkinlikleri ve sonbahardaki kale festivali bunların başında gelir. Sonbahar festivalinde, Ii ailesinin kırmızı zırhlı askerlerini canlandıran geçit törenleri ve geleneksel gösteriler yapıldığı aktarılır.

Biwa Gölü kıyısında yaz aylarında düzenlenen havai fişek gösterileri de bölgenin en sevilen etkinlikleri arasındadır. Ziyaretinizi bu tür etkinliklere denk getirmek, Hikone’nin canlı kültürünü yakından tanımak için güzel bir fırsat sunar. Etkinlik tarihlerini önceden kontrol etmeniz önerilir.

Yerel Lezzetler

Hikone ve Shiga bölgesi, Omi bifteği ile ünlüdür. Omi bifteği, Japonya’nın en eski ve en tanınmış sığır eti markalarından biri olarak kabul edilir. Edo döneminde Hikone’den şogunlara hediye olarak gönderildiği anlatılır. Bugün Hikone’deki pek çok restoranda Omi bifteği farklı biçimlerde sunulur.

Biwa Gölü’nün balıkları da yerel mutfağın önemli bir parçasıdır. Funazushi adı verilen ve gölde yaşayan bir balık türünün uzun süre fermente edilmesiyle yapılan geleneksel yemek, bölgenin en eski lezzetlerinden biridir. Bu yemeğin, bugünkü suşinin atası sayılabilecek eski bir yöntemle hazırlandığı aktarılır. Ayrıca Hikone’de geleneksel tatlılar ve yerel sake de tadılabilir.

Kalede Bir Gün Hayal Etmek

Edo döneminde Hikone Kalesi’nde bir gün nasıl geçerdi? Sabahın erken saatlerinde Davul Kapısı Kulesi’nden yükselen davul sesleri, kalenin güne başladığını duyururdu. Ahırdaki atlar tımar edilir, görevliler kapılarda nöbet tutardı. Kalenin eteğindeki konutta Ii ailesinin yöneticisi, bölgenin işlerini yürütürdü.

Öğleden sonra Genkyuen Bahçesi’nde çay seremonileri düzenlenebilir, misafirler göletin kenarındaki köşklerde ağırlanırdı. Akşamları ise Nō tiyatrosu sahnesinde gösteriler yapılırdı. Biwa Gölü’nün üzerinde batan güneş, kalenin beyaz duvarlarını altın rengine boyardı.

Ziyaret Rehberi

Hikone Kalesi yıl boyunca ziyaretçilere açıktır. Kalenin genellikle sabah saatlerinden akşamüstüne kadar açık olduğu aktarılır. Kale, Genkyuen Bahçesi ve Hikone Kalesi Müzesi için birleşik bilet seçenekleri sunulduğu belirtilir. Ziyaret saatleri ve ücretler değişebileceği için gitmeden önce güncel bilgileri kontrol etmeniz önerilir.

Ana kuleye çıkmak için tepeye tırmanmak gerekir. Tırmanış çok uzun olmasa da taş merdivenler ve yokuşlar bulunur. Ana kulenin içinde ayakkabıların çıkarıldığı ve merdivenlerin oldukça dik olduğu unutulmamalıdır. Kaleyi, bahçeyi ve müzeyi gezmek için en az yarım gün ayırmanız önerilir.

Gezi İpuçları

• Rahat ayakkabılar giyin; tepeye çıkan yolda taş merdivenler vardır.
• Ana kuledeki dik merdivenler için ellerinizi serbest bırakacak küçük bir çanta tercih edin.
• Hikonyan’ı görmek istiyorsanız buluşma saatlerini önceden öğrenin.
• Genkyuen Bahçesi’nden ana kuleye bakan manzarayı kaçırmayın.
• Kiraz mevsiminde hendek tekne turlarına katılmayı düşünün.
• Gezinizi Yume Kyobashi Kale Yolu’nda yemek molasıyla tamamlayın.

Ulaşım

Hikone’ye Kyoto’dan trenle yaklaşık bir saat, Nagoya’dan ise yaklaşık bir saat civarında ulaşılabildiği aktarılır. Hızlı tren ile Maibara İstasyonu’na gelip oradan yerel trenle Hikone’ye kısa sürede geçmek de mümkündür. Hikone İstasyonu’ndan kaleye yürüyerek yaklaşık on beş dakikada varılabilir.

Hikone, Kyoto veya Nagoya’dan günübirlik bir gezi olarak kolayca ziyaret edilebilir. Biwa Gölü çevresindeki diğer kasabalarla birleştirildiğinde ise birkaç günlük keyifli bir rota oluşturulabilir.

Diğer Japon Kaleleriyle Karşılaştırma

Hikone Kalesi, Himeji Kalesi ve Matsumoto Kalesi ile birlikte Japonya’nın Ulusal Hazine statüsündeki beş kalesinden biridir. Himeji’nin büyüklüğü ve Matsumoto’nun siyah heybetiyle karşılaştırıldığında, Hikone’nin ana kulesi daha küçük ama son derece süslüdür. Çatılarının çeşitliliği ve kavisli pencereleri, onu en zarif ana kuleler arasına yerleştirir.

Hikone’yi diğer kalelerden ayıran bir başka özellik ise terazi kulesi ve at ahırı gibi Japonya’da benzeri neredeyse bulunmayan yapılarıdır. Biwa Gölü’nün yakınlığı ve Genkyuen Bahçesi de Hikone ziyaretini ayrı bir deneyim hâline getirir.

Koruma Çalışmaları

Hikone Kalesi’nin ana kulesi, 20. yüzyılın ortalarında kapsamlı bir onarımdan geçmiştir. Bu onarım sırasında kule sökülerek yeniden kurulmuş ve yapının özgün özellikleri dikkatle korunmuştur. Onarım çalışmaları sırasında ahşap parçalar üzerinde bulunan işaretler, kalenin tarihine ilişkin önemli bilgiler sağlamıştır.

Bugün de kalenin yapıları düzenli olarak bakımdan geçirilmektedir. Hikone halkı, kalenin UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınması için uzun süredir çaba göstermektedir. Bu çabalar, kalenin korunmasına ve tanıtılmasına önemli katkılar sağlamaktadır.

Seyahat Bilgisi

Seyahat Bilgisi

Seyahat planı yapmadan önce Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı’nın güncel seyahat bilgilerini kontrol etmeniz ve giriş koşullarını resmi kaynaklardan teyit etmeniz önerilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hikone Kalesi özgün müdür?

Evet. Ana kulesi 17. yüzyılın başından kalmadır ve Ulusal Hazine olarak tescil edilmiştir.

Terazi Kulesi nedir?

Ortasında bir kapı bulunan ve iki yanında simetrik kanatlar uzanan, teraziyi andıran eşsiz bir kuledir.

Hikonyan kimdir?

Kırmızı samuray miğferi takan beyaz bir kedi olan Hikonyan, Hikone Kalesi’nin maskotudur.

Hikone’ye nasıl gidilir?

Kyoto veya Nagoya’dan trenle yaklaşık bir saatte ulaşılabilir. İstasyondan kale yürüyerek on beş dakikadır.

Video

Aşağıdaki videoda Hikone Kalesi’ni ve çevresini görebilirsiniz.

Neden Görülmeli

Hikone Kalesi, dört yüz yılı aşkın bir süredir özgün hâliyle ayakta duran zarif ana kulesi, eşsiz terazi kulesi, Japonya’nın tek özgün kale ahırı ve göl manzaralı bahçesiyle Japonya’nın en büyüleyici kalelerinden biridir. Biwa Gölü’nün kıyısındaki bu sakin kale şehri, kalabalık şehirlerden uzakta huzurlu bir tarih yolculuğu sunar.

Genkyuen Bahçesi’nin göleti üzerinden ana kuleye bakarken, yüzyıllar öncesinin zarif dünyasını hissedebilirsiniz. Sevgiyle kalın.

Kyoto ya da Nagoya yolculuğunuzda Hikone’ye bir gün ayırmanızı, kaleyi ve bahçeyi acele etmeden gezmenizi öneririz.

Aynı Yolda

• Himeji Kalesi – Japonya’nın Beyaz Balıkçıl Kalesi
• Matsumoto Kalesi – Kuzey Alpler’in önündeki Kara Karga Kalesi
• Nijo Kalesi – Kyoto’da şogunların sarayı
• Osaka Kalesi – Toyotomi Hideyoşi’nin görkemli kalesi