Low Level Disk Biçimlendirme
Çalışmayı inatla ret eden diskinize tekrar ulaşabilmek için geriye kalan son seçenek, ancak tüm verilerin kaybolmasına yol açar, Low Level (Düşük Seviye) biçimlendirmedir. Bu işlemi, üretici, satın aldığınız firma veya online servislerden temin edebileceğiniz bir yazılım ile gerçekleştirebilirsiniz. Eğer bilgisayarınızın BIOS’unda HARD DISK UTILITIES (AMI BIOS) gibi bir menü bulunuyorsa, muhtemelen diskinizi BIOS’dan da düşük seviye biçimlendirmelisiniz.
Bu tür biçimlendirme de normal DOS biçimi söz konusu değildir. Düşük seviye biçimlendirme, ileride işletim sistemin sektörleri kullanabileceği yapıyı hazır hale getir. Aksi söylense de bu tür düşük seviye biçimlendirme AT Bus sabitdiskler için de tamamen zararsız bir işlemdir ve söz konusu diskler rahatlıkla bu şekilde biçimlendirilebilirler. Biçimlendirme tamamlandıktan sonra sabitdiskin FDISK ve FORMAT yardımıyla tekrar kullanılabilir hale getirilmelidir. Bu sayede yeni bir sabitdisk satın almaktan kurtulabilirsiniz. Ancak bu işlem sonunda disk üzerindeki tüm verilerin kaybolacağını tekrar belirtmekte fayda var.
BIOS ile Low Level Format
1. Bilgisayarı çalıştırın ve açılış sırasında BIOS Setup’a geçin.
2. BIOS’daki GARD DISK UTILITY (BIOS’un üreticisine bağlı olarak başka bir ismi de olabilir, gerekirse kullanım kitapçığına bakın) menüsünü etkinleştirin.
3. Burada bulunan HDD LOW LEVEL FORMAT komutunu çalıştırın.
BIOS, sabitdiske erişebiliyorsa biçimlendirme işlemi hemen başlar. Aksi takdirde Norton Diskdoctor gibi yazılım ile biçimlendirmeyi denemelisiniz.
Kontrolör BIOS ile Low Level Format
Kendi BIOS’u olan bir sabitdisk kontrolörünüz varsa burada sunulan araçları kullanmayı bilgisayarın BIOS’undakilere tercih etmelisiniz. Bu işlemleri nasıl gerçekleştireceğinizi SCSI kontrolörle ilgili takip eden açıklamada bulabilirsiniz. İşlemler, kendi BIOS’una sahip diğer kontrolörler için de aynıdır.
SCSI diskler ile çalışırken dikkatli olunmalıdır. Burada biçimlendirmek için özel SCSI araçları (örneğin Adaptec’in AFDISK) kullanılır. Eğer bunun için kullanabileceğiniz bir programınız yoksa veya söz konusu program sabitdiske erişemiyorsa, SCSI kontrolöre entegre olarak sunulan BIOS’un fonksiyonlarını kullanmalısınız. Bunun için yerine getirilmesi gereken tek şart, kendi BIOS’una sahip bir kontrolöre sahip olmaktır. Bilgisayarın BIOS’u SCSI sabitdisklerine erişemez.
1. BIOS programını çalıştırabilmek için bilgisayarı ilk yardım disketi ile başlatın.
2. DOS Debugger’ını “debug [Enter]” komutunu kullanarak çalıştırın.
Bunun sonucunda komut satırında bir eksi işareti görünür. Kontrolör üzerideki BIOS, yazılımsal olarak veya kart üzerindeki bir Jumper yardımıyla ayarlanan belirli bir hafıza alanı ile başlatılır. Bunun için kullanım kitapçığına göz atın. Bu hafıza alanının başlangıç adresi hemen aşağıda XXXX temel adres olarak tanımlanır. Örneğin, Adaptec 1542B kontrolörünüz varsa ve BIOS için hafıza C800 rezerve edildiyse XXXX=C8000’dür.
Adrese, BIOS aracını Debugger yardımıyla çalıştırmak için ihtiyacınız olacak. Bu araç, donanımına bağlı olarak farklı hizmetler (disklerin düşük seviye biçimlendirmesi de bunlar arasında yer alır) sunar.
3. Şimdi BIOS işleminin bulunduğu başlangıç adresini bilmek zorundasınız. Bu adres normalde kontrolörün kullanım kitapçığında yer alır. Aksi takdirde satın aldığınız firma ile bağlantı kurmalısınız.
4. Örneğin, rutin 1542B adresinde yer alıyorsa XXXX:6 (veya C8000:6) şeklindedir. Bunun için Debugger’da aşağıdaki komutu çalıştırmalısınız:
G=C8000:6 [Enter]
Resim – : Kontrolörün BIOS’u biçimlendirme fonksiyonuna sahip.
5. Daha sonra LOW LEVEL FORMAT veya benzeri menü komutunu seçin ve programın ekrana getirdiği direktifleri takip edin. Eğer araç hata gidermek için farklı fonksiyonlar sunuyorsa, ilk olarak bunları denemelisiniz.
6. Debugger’ı sonlandırmak için “q [Enter]” komutunu çalıştırın.
Her şey yolunda giderse sabitdiskinizi tekrar kullanmaya başlayabilirsiniz.
