Danimarka

Ülkenin Tam Adı : Danimarka Krallığı
Kısa Adı : Danimarka
Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi
Başkent : Kopenhag
Kurtuluş Günü : 10. yy’da birlik sağlanmış, 1849′da ise Anayasal Monarşi kurulmuştur.
Milli Tatil Günü : 5 Haziran Milli Gün

Tarihi

Danimarka’ya hakim olan ilk kavim 8. yüzyıl-11. yüzyıl hüküm süren Vikinglerdir. Savaşçı bir ulus olarak tanınan Vikingler batıda Britanya, İzlanda, Grönland ve hatta Kuzey Amerika’ya kadar ulaşarak sömürgeler kurdular. Doğuda ise Karadeniz ve Hazar Denizi kıyılarına kadar uzanan yerleşim birimleri kurmuşlardır. İngiltere’nin büyük bir bölümü bu dönemde Viking egemenliği altında kaldı.

İskandinavyalı I. Harald (Danimarkalı) Mavi Diş Harald 980 yılında ilk defa olarak Danimarka ve Norveç’i birleştirerek bir krallık kurmayı başardı. Ayrıca Alman misyonerlerin etkisiyle Hristiyanlığı kabul etti. 1363 yılında Danimarka kralı IV. Valdemar’ın kızı I. Margrete, Norveç kralı VI. Håkon’la evlenerek iki ülkeyi bir bayrak altında birleştirdi. 1397 yılında İsveç, Norveç, Danimarka ve sömürgeleri (Faroe Adaları, İzlanda, Grönland ve Finlandiya) birleşerek Kalmar Birliği adı altında büyük bir İskandinav İmparatorluğu haline geldiler.

1521 yılında İsveç Kalmar Birliği’nden resmen ayrıldı. Bu arada İskandinav ülkeleri Martin Luther tarafından Almanya’da başlatılan Protestan Reformu ile sarsıldı. Danimarka ve Norveç 1821 yılına kadar Danimarka-Norveç adı altında birlikte hareket etmeye devam ettiler. 19. yüzyılın başlarında Danimarka Napolyon Savaşları’yla temelinden sarsıldı. Birleşik Krallık filosu 1801 yılında Kopenhag’a saldırdı. Danimarka’nın müttefiki olan Fransa savaşı kaybedince Danimarka 1814 yılında imzaladığı Kiel Antlaşması uyarınca savaşı kazanan tarafın üyesi olan İsveç’e Norveç’i bırakmak zorunda kaldı.

20. yüzyılın ilk yıllarında Danimarka’nın Karayiplerdeki sömürgeleri ABD’ye satıldı. Danimarka I. ve II. Dünya Savaşları’nda tarafsız kaldı. Ancak 9 Nisan 1940 tarihinde Nazi Almanyası tarafından işgal edildi. Buna karşılık Birleşik Krallık ordusu Faroe Adaları ve İzlanda’yı işgal etti. İzlanda 17 Haziran 1944 tarihinde bağımsızlığını ilan ederek Danimarka’dan ayrıldı. Faroe Adaları ise 1948’de Danimarka’ya geri verildi.

Dünya savaşlarından sonra Danimarka tarafsızlık siyasetine son verdi. 1945 yılında Birleşmiş Milletler’e üye oldu. 1949 yılında ise NATO’nun kurucu üyelerinden biri oldu. 1 Ocak 1973 tarihinde de Avrupa Birliği’ne katılan Danimarka bazı konularda Avrupa Birliği’nin dışında kalmayı tercih etmektedir. Örneğin 2000 yılında yapılan bir referandumun reddedilmesi üzerine Danimarka Avro Alanı dışında kalmayı yeğlemiştir.

Danimarkada Yaklasik 70 bin Turk yasiyor ve cogu turkler Kopenhag Roskilde Køge ve Aarhusta yasiyor

Ülke toplam 16 kontluk ve 2 kommundan* oluşmaktadır. Bu şehirler; Arhus, Bornholm, Fredericksberg*, Frederiksborg, Fyn, Kobenhavn, Kobenhavns*, Nordjylland, Ribe, Ringkobing, Roskilde, Sonderjylland, Storstrom, Vejle, Vestsjalland ve Viborg’dur. Ayrıca Faroe Adaları ve Grönland’da Danimarka’ya bağlı iç işlerinde serbest olan ülkelerdir.

Anayasa: Anayasa 1849′da kabul edilmiş ancak 5 Haziran 1953′de büyük değişiklikler yapılmıştır.

Adli Sistem: Sivil hukuk sistemine dayanır.

Oy Hakkı: 18 yaşını dolduran herkesin oy hakkı bulunmaktadır.

Yürütme Dalları:
Devlet Başkanı: Kraliçe MARGRETHE II (14 Ocak 1972′den bu yana). Varisi veliaht Prens FREDERIK, (doğum tarihi 26 Mayıs 1968)

Hükümetin Başı: Başbakan Anders Fogh RASMUSSEN (27 Kasım 2001′den bu yana)

Kabine: Kabine Başbakanın tavsiyesiyle Parlemento tarafından atanır.

Yasama Dalları: Parlemanto yada Folketing denilen 179 üyeli bir meclisleri vardır. Bu üyelerin 2’si Grönland 2’si ise Faroe Adaları’ndan seçilmektedir. Üyeler halk oyuyla 4 yıllık bir süre için seçilirler.

Seçimler: Son seçim 20 Kasım 2001′de yapıldı. Bir sonraki seçim Kasım 2005′te yapılacaktır.

Seçim Sonuçları:

Adli Dallar: Yargıtay

Politik Partiler ve Liderleri:

Politik Baskı Gurupları ve Liderleri: İ

Katıldığı Uluslar Arası Organizasyonlar: AfDB, AsDB, Avustralya Grubu, BIS, CBSS, CCC, CE, CERN, EAPC, EBRD, ECE, EIB, ESA, EU, FAO, G- 9, IADB, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICFTU, ICRM, IDA, IEA, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, Interpol, IOC, IOM, ISO, ITU, MONUC, NATO, NC, NEA, NIB, NSG, OAS (Gözlemci), OECD, OPCW, OSCE, PCA, UN, UNAMSIL, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNIKOM, UNMEE, UNMIBH, UNMIK, UNMOGIP, UNMOP, UNMOT, UNOMIG, UNTAET, UNTSO, UPU, WEU (Gözlemci), WHO, WIPO, WMO, WTrO, ZC

Uluslar Arası Çevre Anlaşmaları:
Taraf Oldukları: Hava Kirliliği, Hava Kirliliği – Nitrojen Oksit, Hava Kirliliği – Uçucu Organik Bileşikler, Hava Kirliliği – Sülfür 85, Hava Kirliliği – Sülfür 94, Hava Kirliliği – Sürekli Organik Kirleticiler, Antarktika Antlaşması, Biyolojik Çeşitlilik, İklim Değişiklikleri, İklim Değişiklikleri – Kyoto Protokolü, Çölleşme, Tehlikedeki Türler, Çevresel Değişiklikler, Tehlikeli Atıklar, Deniz Hukuku, Denize Boşaltma, Deniz Yaşamının Korunması, Nükleer Silah Denemeleri, Ozon Tabakasının Korunması, Gemilerin Yol Açtığı Kirlilik, Tropikal kereste 83, Tropikal kereste 94, Sulak Alanlar ve Balina Avcılığı. Antarktika Çevre Protokolü’nü imzaladığı halde henüz onaylamamıştır.

DANİMARKA YERŞEKİLLERİ
Almanya kara kütlesinin Kuzey Denizi’ne doğru devam eden Jutland yarımadası üzerinde yer alır. Bu sahada büyüklü küçüklü 500 kadar ada bulunur. Bu nedenle Danimarka bir yarımada ve adalar ülkesidir. Hem Jutland, hem de adaların büyük bir bölümü dalgaların aşındırma ve biriktirme faaliyetleri ile şekillenmiştir. Kuzey Denizi’ne bakan kıyılarda dalgaların oluşturduğu kumsallar yaygındır. Ülkenin büyük bir bölümü, buzulların taşıdığı morenlerle örtülüdür. Kıyılarda buzulların aşındırması sonucu oluşmuş geniş tabanlı vadilere sahip girintili çıkıntılı kıyılar (fiyord) görülür. Çok hafif engebeli bir yüzey şekline sahiptir, en yüksek tepe 200 m’yi aşmaz. Ayrıca ülkede çok sayıda küçük göl bulunur.

Doğal Afetler: Sel ülkenin bir çok yerini tehdit eden bir tehlikedir ve selden korunmak için koruyucu duvarlar yapılmıştır.

Çevre konusunda önemli noktalar: Hava kirliliği, özellikle taşıtlardan ve sanayi tesislerinden kaynaklanmaktadır. Kuzey Denizi’nde azot ve fosfor kirliliği vardır. İçme ve yüzey sularında hayvansal atıklardan ve pestisidlerden kaynaklanan kirlilik tespit edilmiştir.

DANİMARKA YÖNETİM
Ülkenin Tam Adı : Danimarka Krallığı
Kısa Adı : Danimarka
Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi
Başkent : Kopenhag
Kurtuluş Günü : 10. yy’da birlik sağlanmış, 1849′da ise Anayasal Monarşi kurulmuştur.
Milli Tatil Günü : 5 Haziran Milli Gün

Ülke toplam 16 kontluk ve 2 kommundan* oluşmaktadır. Bu şehirler; Arhus, Bornholm, Fredericksberg*, Frederiksborg, Fyn, Kobenhavn, Kobenhavns*, Nordjylland, Ribe, Ringkobing, Roskilde, Sonderjylland, Storstrom, Vejle, Vestsjalland ve Viborg’dur. Ayrıca Faroe Adaları ve Grönland’da Danimarka’ya bağlı iç işlerinde serbest olan ülkelerdir.

Anayasa: Anayasa 1849′da kabul edilmiş ancak 5 Haziran 1953′de büyük değişiklikler yapılmıştır.

Adli Sistem: Sivil hukuk sistemine dayanır.

Oy Hakkı: 18 yaşını dolduran herkesin oy hakkı bulunmaktadır.

Yürütme Dalları:
Devlet Başkanı: Kraliçe MARGRETHE II (14 Ocak 1972′den bu yana). Varisi veliaht Prens FREDERIK, (doğum tarihi 26 Mayıs 1968)

Hükümetin Başı: Başbakan Anders Fogh RASMUSSEN (27 Kasım 2001′den bu yana)

Kabine: Kabine Başbakanın tavsiyesiyle Parlemento tarafından atanır.

Yasama Dalları: Parlemanto yada Folketing denilen 179 üyeli bir meclisleri vardır. Bu üyelerin 2’si Grönland 2’si ise Faroe Adaları’ndan seçilmektedir. Üyeler halk oyuyla 4 yıllık bir süre için seçilirler.

Seçimler: Son seçim 20 Kasım 2001′de yapıldı. Bir sonraki seçim Kasım 2005′te yapılacaktır.

Seçim Sonuçları:

Adli Dallar: Yargıtay

Politik Partiler ve Liderleri:

Politik Baskı Gurupları ve Liderleri: İ

Katıldığı Uluslar Arası Organizasyonlar: AfDB, AsDB, Avustralya Grubu, BIS, CBSS, CCC, CE, CERN, EAPC, EBRD, ECE, EIB, ESA, EU, FAO, G- 9, IADB, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICFTU, ICRM, IDA, IEA, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, Interpol, IOC, IOM, ISO, ITU, MONUC, NATO, NC, NEA, NIB, NSG, OAS (Gözlemci), OECD, OPCW, OSCE, PCA, UN, UNAMSIL, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNIKOM, UNMEE, UNMIBH, UNMIK, UNMOGIP, UNMOP, UNMOT, UNOMIG, UNTAET, UNTSO, UPU, WEU (Gözlemci), WHO, WIPO, WMO, WTrO, ZC

Uluslar Arası Çevre Anlaşmaları:
Taraf Oldukları: Hava Kirliliği, Hava Kirliliği – Nitrojen Oksit, Hava Kirliliği – Uçucu Organik Bileşikler, Hava Kirliliği – Sülfür 85, Hava Kirliliği – Sülfür 94, Hava Kirliliği – Sürekli Organik Kirleticiler, Antarktika Antlaşması, Biyolojik Çeşitlilik, İklim Değişiklikleri, İklim Değişiklikleri – Kyoto Protokolü, Çölleşme, Tehlikedeki Türler, Çevresel Değişiklikler, Tehlikeli Atıklar, Deniz Hukuku, Denize Boşaltma, Deniz Yaşamının Korunması, Nükleer Silah Denemeleri, Ozon Tabakasının Korunması, Gemilerin Yol Açtığı Kirlilik, Tropikal kereste 83, Tropikal kereste 94, Sulak Alanlar ve Balina Avcılığı. Antarktika Çevre Protokolü’nü imzaladığı halde henüz onaylamamıştır.