Uygur Karızları

Karız: Eşsiz bir yeraltı su kanal sistemidir.
2500 Yıl önce Uygur Türkleri; yerçekiminden başka bir güç kullanmadan ve yerin altından suyu; Tanrı Dağlarının zirvelerinden başlayıp TURFAN HAVZASI’na kadar uzanan ve bu esnada Taklamakan; Çölü’nün 60 km. boyunca 110 m. altından geçiren ve toplamı 5100 km. uzunluğundaki karızları inşa etmişlerdir. Bu dev eser, bugün için bile bir mühendislik harikasıdır.

Bir başka deyişle:

Henüz, kendilerinde “Kent Devleti Olgusu” bile bulunmayan batılılarca; Türklerin, karakıl çadırlarda yaşayan ilkel göçebe topluluklar olduğu sanılıyordu. Oysa; 2500 yıl evveli oluşturulan Uygur Karızları Türklerin, o tarihlerde yerleşik kent kültüründe oldukça ileri gittiklerini ortaya çıkarmaktadır.

BİZ; 2500 yıl önce dahi, çöl ortasında “TURFAN’da SEBZE VE MEYVE” yetiştirebilen bir toplumun üyesiyiz.
Gurur duyuyorum..

Yüksel Çidem

Kaynak: Uygur Karızlarına Yolculuk-Araştırmacı Dursun Özden- Kaynak Yayınları