Kayıp Dünya : Roraima Dağı (Kuvars Dağ)
Brezilya ve Venezuela arasında, Amazon ormanları içersinde bulunan Roraima Dağı (Kuvars Dağ), dünyanın en gizemli yerlerinden birisi olarak kabul ediliyor.Adeta sanatkar bir el tarafından yapıldığı izlenimi veren Roraima Dağı, gökyüzüne doğru fırlayan yapısıyla masalsı bir görünüme sahip olmasının yanısıra sakladığı gizemleriyle “kayıp dünya” olarak adlandırılıyor.
Amazon ormanlarının ortasından fırlayan ve bulutların üzerine çıkan 2 bin 770 metre yüksekliğindeki Roraima Dağı, bilimadamları tarafından ‘kayıp dünya’ olarak adlandırılıyor.
Son derece sert kuvars taşından oluşan bu ilginç dağ bir mimarın elinden çıkmış görüntüsü veriyor. Bu görüntü yüzünden yerliler, uzun süre bu dağı burada yaşayan insanların yapmış olabileceğini düşündüler. Ancak bu tezi doğrulayacak bir bulguya rastlanmadı.
Bu sarp ve çıkılması çok zor olan dağın sadece görünümü değil zirvedeki esrarengiz coğrafi farklılıkları da bir türlü çözülemedi.
Dağın tepesinde çok sayıda şelale bulunuyor. Bu kadar sert bir dağda çok sayıda şelale bulunması bilim adamları tarafından tuhaf karşılanıyor.
Bazı yerleri saf granitten olan Roraima Dağı sadece kendi görüntüsüyle değil üzerinde yaşayan canılarla da şaşırtıyor. Dünyanın en küçük kurbağası bu dağın zirvesinde yaşıyor.
Ayrıca dağda yaşayan bitki ve hayvanları buradan başka yerde görmek mümkün değil.
Kuvars Dağı’nın temel maddesi olan Kuvars kayaları ve kuvars yatakları, depremlerin oluşumu konusunda da araştırmalara konu oluyor : nükleer santraller, büyük fabrika ve tesislerin güvenli bir şekilde konumlandırılmasından, büyük barajların yapısal ihtiyaçlarına kadar birçok konuda önemli ipuçları sağlayabileceği düşünülen araştırmalar kuvars yatakları üzerinde yoğunlaştırılıyor.
Utah State Üniversitesi’nden jeofizikçi Anthony Lowry ve Londra Üniversitesi’nden Marta Perez-Gussinye’nin ortak araştırması fay hatlarının, dağların, vadi ve düzlüklerin oluşumunun ve konumunun ardındaki gizemi çözmeyi amaçlıyor.
Lowry, Reuters’e yaptığı açıklamada: “Zamanın başlangıcından beri dağların neden oluştuğu sorusuna cevap arıyoruz.”
Lowry ve Perez-Gussinye, yer kabuğunun jeolojik özelliklerini anlamak için sismik araçlarla ölçüm yaparak A.B.D.’nin batısında farklı yerlerdeki ısı ve yer çekimini incelediler.
Araştırmacılar Kaliforniya, Idaho, Nevada ve Utah eyaletlerinde dağ veya fay hattı oluşumlarının bulunduğu her yerde kuvars yatakları keşfettiler.
Lowry kuvars yataklarıyla jeolojik olaylar arasındaki bu ilişkinin kesinlikle dikkat çekici bir keşif olduğunu vurguluyor.
Earthscope adı verilen yeni geliştirilmiş uzaktan algılama teknolojisini kullanan araştırmacılara göre kuvars, yer kabuğunda deprem ve yanardağlara yol açacak türden zayıflamaları tespit etmeye yarıyor.
KISIR DÖNGÜ
Kuvars ayrıca levha tektoniği olarak bilinen kıta hareketlerini anlamak için de kullanılabilir.
Örneğin son yaşanan Japonya depremi sonrasında Japonya adasının A.B.D.’ye 2.5 metre kadar yakınlaşmasıyla Asya tektonik tabakasının Kuzey Amerika tabakasının altına kaydığı kaydedildi.
Araştırma ekibi kaya özelliklerini dünyanın hareketleriyle ilişkilendirerek şu sonuca vardı: Baskı sonucunda ısınan kuvars yataklarının içinde bulunan su serbest kalıyor. Ardından da Lowry’nin “kısır döngü” olarak nitelendirdiği şekilde kayaların hareket etmesini sağlıyor.
