SOFTWARE RAID NEDİR? NASIL YAPILIR?

Ek yazılım ve ek donanım gerektirmeden Windows NT tarafından desteklenen raid çeşididir.

RAID 2’den 6’ya kadar olan modlar sadece gerekli donanımsal desteğe sahip denetçiler tarafından
yapılabilir. Diğer yandan, RAID 0 ve 1, bir de RAID5 Windows 2000 ve Windows XP tarafından da
yapılabilir – tabii birden çok disk sürücü olduğu sürece.

Windows NT, Windows 2000 işletim sistemleri kendi içlerinde sistem performansını ve işlemci gücünü
kullanarak yazılım üzerinde RAID yapma yeteneğine sahiptir. Yani ayrıca bir RAID kartı gerekmeksizin,
IDE yada SCSI diskler üzerine RAID 0, RAID 1 ve RAID 5 konfgurasyonu oluşturulabilir. Buradaki avantaj
RAID kartı maliyetinden kurtulmaktır.

Ancak Sistemin genel performansında ise özellikle işlemci gücünde büyük bir düşüş görülecektir.
Software RAID’in performans için güçlü CPU’ya ihtiyacı var ama bu çok CPU kullandığı manasına
gelmiyor. Anında, çok güçlü ve çok kısa müddetle CPU kullanıyor. Nitekim RAID’den sorumlu kernel
daemon real-time önceliğiyle çalışıyor, ve fakat CPU’dan max % birkaç yiyor. Dolayısıyla software
RAID’in CPU’yu tüketeceği endişesine kapılmayın.

Hiç merak ettiniz mi? Windows XP, 2000 gibi sistemlerin kurulumlarında tüm disk alanını seçtiğimiz halde
8mb lık bir yer daha gözükür. Bu 8mb’ lık alan daha sonra o diski dynamic diske çevirmek istediğimizde
kullanılmak için Windows tarafından otomatik olarak ayrılmaktadır.

Dinamik Diskler Üzerindeki Volüm Türleri

Basic disk kullanımı: Basic diskler primary ve extended partitionlardan oluşurlar. Extended partition
mantıksal sürücüler içerir. Dinamik diskler ise basit volümler, spanned volümler, mirror volümler, striped
volümler ve RAID-5 volümlerinden oluşur. Dinamik disk kullanımının üstünlükleri şunlardır:

*Volümler değişik disklerdeki bitişik olmayan boşlukları içerebilir.
* Her disk üzerindeki yaratılacak volüm sayısında limit yoktur.
*Disk konfigürasyon bilgileri disk üzerinde saklanır. Bu bilgi diğer disklere de replike edilir ve böylece bir
disk arızasından diğer diskler etkilenmez.

Basic diskleri dinamik haline dönüştürdüğümüzde partition (disk bölümü) terimi yerini volüm kavramına
bırakır. Volüm değişik düzenleme olanakları olan bir bölümüdür.

Beş tür dinamik birim vardır

1-Basit
2-Dağıtılmış
3-Şeritli
4-Yansıtılmış

5-RAID–5

MIRRORED DISK :

Bir diskteki volume üzerine yazılan verinin aynisinin farklı bir disk üzerinde ayni boyuttaki başka bir
volume üzerine de yazılması için oluşturulan volume tipidir. Mirrored Volume oluşturabilmek için 2 adet
diske ihtiyaç vardır. Hata toleransı vardır, disklerden biri çöktüğünde veri kaybı yaşanmaz. Oluşturulan
her iki diskin boyutu ayni olmak zorundadır.

STRIPPED VOLUME :

Birden fazla disk üzerinde oluşturulan, veriyi kullanılan disk sayısına bölerek her diske eşit parçalar
halinde yazılmasına olanak sunan volume tipine Striped Volume denir. Diskler üzerinde Stripe yapmak
için kullanılacak alan ayni olmak zorundadır. Veri ayni anda birden fazla diske bölünerek yazıldığından hiz
açısından kazanç sağlanır, fakat hata toleransı yoktur. Disklerden herhangi biri bozulursa veri kaybi
yasanir. Yüksek hiz gerektiren uygulamalarda, veri Striped Volume?lar üzerine yazılabilir.

EXTENDED VOLUME :

Mevcut bir volume’un boyutunu büyütmek için ayni disk veya farklı bir diskten bir volume ile
birleştirilmesine extend denir. Mevcut volume’u extend edeceğimiz alanın tanımlanmamış veya NTFS ile
formatlı bir volume olması gerekmektedir.

SPANNED VOLUME :

Birden fazla disk üzerinde bulunan tanımlanmamış alanlardan oluşturulabilecek ortak volume lere
Spanned Volume denir. Spanned Volume oluşturabilmek için kaç tane disk kullanırsanız kullanın sürücü
harfi bir tane atanır. Diskler üzerinde Spanned Volume oluşturabilmek için kullanılan alanların
boyutlarının ayni olması **gerekmemektedir**.Data önce birinci disk üzerine yazılmaya baslar, birinci
disk dolduktan sonra ikinci diske yazılmaya başlanır. Hata toleransı yoktur. Disklerden herhangi biri
bozulursa tüm veri kaybolur.

RAID-5 VOLUME :

En az 3,en fazla 32 disk üzerinde oluşturulmuş eşit boyutlardaki volum’lari kullanarak oluşturulan, veriyi
kullanılan disk sayısının bir eksiğine bölüp eşit  şekilde yazan ve son kısma da diğer disklere yazılan
verileri bir fonksiyona sokup çıkan sonucu (parity) yazan volume tipidir. Parity yani verilerin fonksiyona
girmiş halleri tüm disklere eşit olarak en son yazılır. Hata toleransı vardır. Disklerden biri
çökerse/bozulursa veri kaybı yaşanmaz fakat çöken disk üzerindeki veriler diğer disklerdeki verileri ters
fonksiyona sokacağından sistem ağırlaşır.

Yansıtılmış ve RAID-5 birimleri hataya dayanıklıdır ve yalnızca Windows 2000 Server, Windows 2000
Advanced Server, Windows  2000 Datacenter Server veya Windows Server 2003 işletim sistemleri
çalıştıran bilgisayarlarda kullanılabilir. Bununla birlikte, bu işletim sistemlerinde yansıtılmış ve RAID-5
birimlerini uzaktan oluşturmak için Windows XP Professional çalışan bir bilgisayar kullanabilirsiniz.

Şimdi Software Raid nasıl yapılır? Adım adım resimlerle anlatmaya çalışalım.

Denetim masasından yönetimsel araçlara girip, bilgisayar yönetimi ikonuna tıklamanız lazım. Veya
çalıştırda diskmgmt.msc yazıp tamam tuşuna basın. Karşımıza Disk Yönetimi Konsolu çıkıyor.
Burada yapmanız gereken işlem, RAID dizesinde kullanılacak disklerin hepsinin basit moddan dinamik
moda geçirilmesi (basic->  dynamic). Bu disklere sağ tuş tıklayıp “Dinamik diske dönüştür” demeniz
yeterli. HDD’lerinizi “dynamic disk” olarak dönüştürdüğümüzde diskler software raid için hazırdırlar.
Korkmayın hiçbir bilginiz kaybolmaz.

Dönüştürme işlemi bittikten sonra sürücülerden birisine sağ tıklayıp yeni birim oluşturun. Aşağıdaki
ekranları takip edin:

Diyelimki, 1. diskin 2. diske yansısını alacağız (mirroring); o zaman 2. diskin herhangi bir  şekilde
bölümlenmemiş olması gerekiyor. Birinci diske sağ tuş tıklayıp “Yansı ekle” (Add Mirror) demeniz yeterli
olacak. Dosyaların kopyalanma işlemi otomatik olarak gerçekleştiriliyor.
Windows XP ile RAID 5 Yapmak

Normalde RAID 5, taşınabilir bilgisayarlarda veya Windows XP Home Edition tabanlı bilgisayarlarda
desteklenmez. Windows XP Home Edition, Windows  XP Professional veya Windows XP 64-Bit Edition
tabanlı bilgisayarlarda yansıtılmış birimler veya RAID-5 birimler oluşturamazsınız. Ancak, Windows XP
Professional tabanlı bir bilgisayar kullanarak, Windows 2000 Server, Windows 2000 Advanced Server
veya Windows 2000 Datacenter Server çalışan uzak bilgisayarlarda bir yansıtılmış veya RAID-5 birim
oluşturabildiğimizi yukarda bahsetmiştik. Biz bunu server üzerindeki uzak bilgisayarlada değil de
Windows XP’de RAID 5 birimini oluşturmak istersek, Windows XP’de bir iki ufak değişiklik yapmamız
gerekir.Bunu yapmak için iki şeye ihtiyacınız var.

1- Hex editörü (mesela Ultra Edit)

2- Windows XP CD’si gerekli.

Başlangıç olarak geçici bir klasöre aşağıdaki dosyaları kopyalayın:

C:windowssystem32driversdmboot.sys
C:windowssystem32dmconfig.dll
C:windowssystem32Dmadmin.exe

Sonra bu dosyaları hex editörü ile açın:

Değiştirdiğimiz dosyaları Windows’un System32 dizinindeki asılları ile değiştirmemiz gerekli ama bunu
yaptığımız anda Windows farkediyor ve yedeklerden asıl dosyaları geri yüklüyor.

Eğer sisteminiz FAT32 ile çalışıyorsa sistemi DOS işletim sistemi ile yeniden çalıştırın ve değiştirdiğiniz
dosyaları asıllarının üstüne yazın. Fakat FAT32 sistemini yeterli güvenliği sağlamadığından dolayı
kullanmanızı tavsiye etmiyoruz.

NTFS ortamında ise WindowsXP CD’si ile sistemi önyüklemeli ve kurtarma konsolunu (recovery console)
çalıştırmalısınız. Kurtarma konsulunu çalıştırmak için gelen ilk ekranda “R” tuşuna basın. Bu noktada
değişiklik yaptığınız dosyaları bir diskete kopyalamanız gerekir.

İlk önce Windows dizinine gidin:

C: [ENTER]
cdwindows [ENTER]

Şimdi aşağıdaki komutları kullanarak dosyaları birer birer kopyalayın. Tüm dosyalar iki farklı dizinde
bulunmakta.

copy a:dmboot.sys system32drivers
copy a:dmboot.sys system32dllcache
copy a:dmconfig.dll system32
copy a:dmconfig.dll system32dllcache
copy a:dmadmin.exe system32
copy a:dmadmin.exe system32dllcache

Tüm bu işlemleri yaptıktan sonra bilgisayarınızı yeniden başlatın. Bilgisayarınız açıldıktan sonra yönetim
konsolunu (management console) çalıştırın ve disk yönetimine gelin.

RAID 5 dizisinde kullanacağımız bütün diskler dinamik diske dönüştürün. Dönüştürme işlemi bittikten
sonra sürücülerden birisine sağ tıklayıp yeni birim oluşturun. Aşağıdaki ekranları takip edin:

Dosyaları değiştirdikten sonra Windows XP RAID 5’i desteklemeye başlıyor.

Burada dört adet Western Digital WD740 Raptor sürücüsü kullanılmıştır.

Buradan sonraki seçenekler…

Basit bir birim veya dizi (array) oluştursanız da aynı.
Windows diziyi oluşturmayı bitirir bitirmez RAID herhangi bir sürücüden farksız bir  şekilde kullanılabilir
olur.