Trekking
Trekking sporun özünü yürüyüş oluşturur. Bu yüzden trekkingin tarihçe ve gelişimi, insanın yürümesi ile birlikte başlar.
Trekking, doğada yapılan yürüyüşlere verilen genel isimdir. Yürüme sürecinde bacağın havada olduğu süre salınım, yerde olduğu süre ise basma fazı olarak tanımlanır. Sağlıklı bir insanda rahat yürüme hızında yürüme döngüsü %62’si basma, %38’i salınım fazından oluşur. Günlük hayatta rahat yürüme hızı 80 m/dk. dır. Yürümede insan vücudundaki toplam 306 kastan bacak ve ayaklardaki 35’ er kas görev alır. Bu kaslar yaptıkları iş bakımından hızlandıran, frenleyen, şoku absorbe eden ve dengeleyenler olmak üzere dörde ayrılırlar. Yürümede kullanılan en önemli eklemler kalça, diz ve ayak bileğidir. Yürümede enerji hızlanma, frenleme ve şok absorbsiyonu için harcanır. Rahat yürüme hızında (80 m/dk) kişi maksimum oksijen tüketim kapasitesinin %38’ini kullanır.. Tempolu ve en az yarım saatten sonra devam ettirilen yürüyüşün daha faydalı olduğunu uzmanlar özellikle belirtiyor. Kilolu ve 40 yaşın üstündekiler doktora görünmeden, doğa yürüyüşlerine başlamamalı. Diyabet, hipertansiyon ve diğer sistematik hastalığı bulunanlar sık sık doktor kontrolünden geçmeli. Yemek sonrası hızlı ve ağır yürüyüşler yapılmamalı. Yürüyüş öncesi ve sonrasında susuz kalmamaya dikkat etmeli. Çok sıcak havalarda ve saatlerde yürüyüşten kaçınmalı. Bir sıkıntı hissedildiğinde yürüyüşe inatla devam edilmemelidir
Yürüyüş; özellikle sürekli oturarak çalışan insanlar için beden sağlığını geliştiren doğal bir egzersiz sayılır. Dağlarda ya tepelerde yürünmediği sürece özel bir donanım ve bedensel bir zorlama gerektirmez.
Kalabalık Avrupa kentlerinin çoğunda da kent dışında yürüyüş yollan vardır. Düzenli ve daha sık yürüyenler çoğu kez derneklerde örgütlenirler. Bu dernekler yürüyüşü özendirmenin yanı sıra patika, doğal park ve güzel manzaralı açık alanların bozulmaması için çalışır, yürüyüşçüler için konaklama tesisleri açar, bilgi ve hizmet alış verişi yoluyla yürüyüşçülerin başka ülkeler de etkinlik göstermelerini sağlarlar.
Yürüyüş başka sporlara temel oluşturması ve bir antrenman biçimi olması açısından da önem taşır. Örneğin dağ tırmanışlarının önemli bir bölümünü yürüyüş oluşturur. Sırt çantasıyla yürüyüş ve kamp kurma, kayak krosu ve yön bulma sporları yürüyüşün önemli olduğu öbür spor dallandır. Genel pratikle kazanılabilen, fazla yorulmadan mesafe alma yeteneği, kuş gözlemciliği, doğa yürüyüşü, her türden arazi gezisi gibi etkinliklerden alınan zevki de artırır.
Yürüyüş sporu 1980`lerden sonra Türkiye` de de gelişme göstermiştir. Özellikle büyük kentlerde yaşayan genç ve orta yaşlı birçok kişi kent çevrelerinde ya da yakın yörelerdeki kırsal alanlarda, kendiliğinden oluşan gruplar halinde yürüyüşler yapmaktadır. Daha örgütlü biçimde yürüyüş yapanlar ise Türkiye`nin doğal güzellikleriyle tanınmış dağlık ve ormanlık yörelerini seçmektedir.
Yürüyüş sporu kampçılıkla birlikte yapıldığında, gerekli giyecek, yiyecek ve kamp malzemeleri de bir sırt çantasında taşınır.
20. yüzyıl başlarında arabayla ya da bir günlük yürüyüşle varılamayacak doğa alanlarına ulaşma yöntemi olarak gelişen bu tür yürüyüşler, bedensel kondisyon ve pratiği, doğada yaşamı sürdürme ve kampçılık tekniklerinin bilinmesini, güvenliği ve rahatı sağlayabilen, taşınmaya uygun ağırlıkta malzemenin seçimini gerektirir. Ayrıca yürüyüş planlanırken yiyecek, su, arazi, iklim ve hava koşullarının göz önüne alınması gerekir. Sırt çantaları omuza asılır ve bazen beli ya da kalçayı saran bir kemerle desteklenir. Genellikle yağmur ve soğuk geçirmeyen türden giysiler kullanılır. Sırt çantasında köpükten, dakrondan ya da kuştüyünden yapılmış uyku tulumları, özel olarak düzenlenmiş, hafif tencere, tava ve ocaklar ile kurutulmuş yiyecekler ve konserveler de taşınır.
TREKKİNGİN FAYDALARI NELERDİR?
Günlük olarak yapılan yürüyüşün faydaları aşağıda sıralanmış olup bunlar doğa yürüyüşleri içinde geçerlidir;
1-Yürüyüş, kan akımını ve kan damarlarının miktarını artırarak, dolaşımı iyileştirir, kalp-damar ve beynin damarsal hastalıkları riskini azaltır.
2-Kalp kası dâhil, vücut kaslarını kuvvetlendirerek, daha etkin çalışmalarını sağlar.
3-Her bir kasılmada kalbin pompaladığı kan miktarını artırarak, istirahattaki kalp atım sayısını (nabzı) azaltır.
4-Egzersiz ve stres durumunda kan basıncında (tansiyonda) oluşan yükselmeyi azaltır.
5-Kan basıncını düzenler.
6-Kalp kasının yan damarlardan da beslenmesini destekler. Böylece kalbin ana damarlarında oluşacak tıkanıklıkların vereceği zararı azaltır.
7-Şişmanlık riskini azaltır.
8-Sindirimi kolaylaştırır.
9-Beyine oksijen sağlanmasını artırarak, zihinsel keskinlik ve yaratıcı düşünce potansiyelini yükseltir.
10-Lenfatik dolaşıma yardımcı olur.
11-Egzersiz sırasında ve sonrasında metabolizmayı uyarır.
12-Solunum kapasitesini artırır.
13-Büyümeyi ve travma sonrası toparlanmayı olumlu etkiler.
14-Kan yağlarının (trigliserid) düzeyini düşürür.
15-HDL/LDL (iyi huylu-kotu huylu kolestrol) dengesini düzenler.
16-Koordinasyona olumlu etki yapar.
17-Eklem ve kasların esnekliğini artırarak, bel ve boyun ağrılarını hafifletir.
18-Kemiklerin sertleşmesini ve kuvvetlenmesini sağlar.
19-Dayanıklılığı artırır.
20-Yorgunluk duyumunu engeller.
21-Uykusuzluğu azaltır, rahatlamaya yardımcı olur.
22-Vücudun doğal keyif verici hormonu olan endorfinin alınımını artırır.
23-Yaşlanma surecini geciktirerek, genç bir görünüm sağlar.
24-Moral, özgüven ve iyimserliği artırır.
25-Uzmanlar kontrollü bir yürüyüşün kiloyu muhafaza ettiği gibi enerjiyi artırdığını, zihni boşalttığını, kalp krizi riskini azalttığını belirtiyor..
26-Düzenli yapılan yürüyüşlerden sonra, kendinizi daha dayanıklı ve güçlü hissedeceksiniz. Yürüyüşün ritmi sizi rahatlatacağı için, problemlerinizi daha dinç bir kafayla çözebilirsiniz.
27-Yürüyüşle birlikte stresten uzaklaşacağınız için, uyumanız kolaylaşacaktır. Hareket ve ritmik yürüyüşler, kalbinizin ve ciğerlerinizin de verimli çalışmasını sağlar. 28-Yaşla birlikte yükselme eğilimi gösteren tansiyonu belli bir seviyede tutmanın en kolay yollarından biridir yürüyüştür.
29-Kiloyu kontrol eden bir egzersiz olan yürüyüş, aynı zamanda kemikleri de güçlendirerek, ileriki yaşlarda kemik hastalıklarının oluşmasını engeller.
30- Yürüyüşün bir diğer faydası, sağlıklı ve dik bir duruş sağlamasıdır.”
