Mutianyu: Burçlarla Dolu Orman Seddi
Pekin’den Çin Seddi’ne gidecek birine hangi bölümü önerirsiniz diye sorsanız, pek çok gezginin cevabı aynı olur: Mutianyu. Badaling kadar kalabalık değil, ama onun kadar etkileyici. Yemyeşil ormanlarla kaplı dağların sırtında, birbirine çok yakın dizilmiş gözetleme kuleleriyle kıvrılan bir sed. Sonbaharda kırmızıya, sarıya ve turuncuya bürünen yamaçlar, ilkbaharda çiçek açan ağaçlar. Ve bir de, dağdan aşağı kızakla kayarak inme imkânı. Mutianyu, hem tarih meraklılarını hem de doğa severleri, hem yetişkinleri hem de çocukları mutlu eden nadir yerlerden biri.
Çin kaleleri serimizin onuncu durağında, Badaling’den sonra Pekin’in kuzeydoğusuna, Mutianyu’ya gidiyoruz. Gelin, bu güzel sed bölümünü birlikte, sohbet havasında gezelim. Her zamanki gibi, kesin bilinenlerle tahminleri ayırmaya özen gösterdik.

İçindekiler
- Mutianyu Nerede?
- Adın Anlamı
- Kuzey Qi’den Ming’e
- Tan Lun ve Qi Jiguang
- Mutianyu’yu Farklı Kılan Özellikler
- Üç Kuleli Platform: Zhengguantai
- Sık Dizilmiş Kuleler
- Öküz Boynuzu Kenarı
- Komşu Vahşi Sed: Jiankou
- Restorasyon ve Turizm
- Mevsimlerin Mutianyu’su
- Sedin Eteğindeki Köyler
- Tuğlalardaki İzler
- Sed Üzerinde Yürümenin Keyfi
- Mutianyu’da Gün Batımı
- Mutianyu Neden Bu Kadar Sevilir?
- Mutianyu’da Bir Gün
- Video
- Ulaşım ve Pratik Bilgiler
- Yol Üzerinde: Huairou ve Çevresi
- Çocuklarla Mutianyu
- Ziyaret İpuçları
- Mutianyu mı, Badaling mi?
- Sık Sorulan Sorular
- Son Söz
- Aynı Yolda Görülecek Diğer Kaleler
Mutianyu Nerede?
Mutianyu, Pekin şehir merkezinin yaklaşık 70 kilometre kuzeydoğusunda, Huairou ilçesinde yer alıyor. Burası, Yan Dağları’nın ormanlarla kaplı tepelerinin arasında, sakin ve yeşil bir bölge. Mutianyu’ya ulaşan yol, köylerin, kestane bahçelerinin ve meyve ağaçlarının arasından geçiyor.
Koordinatlar: yaklaşık 40°26′ K, 116°34′ D. Google Haritalar’da konumu açın.
Mutianyu’daki sed, batıda Jiankou, doğuda ise Lianhuachi gibi diğer sed bölümleriyle bağlantılı. Bu bölge, Ming döneminde Pekin’in kuzeydoğusunu koruyan savunma hattının bir parçasıydı. Sed burada, dağların sırtlarını takip ederek, yaklaşık 500 ile 1.000 metre arasındaki yüksekliklerde kıvrılıyor.
Mutianyu’nun bulunduğu Huairou ilçesi, Pekin’in en yeşil ilçelerinden biri. Bölgenin ormanları, Pekin’in hava kalitesi ve su kaynakları açısından önemli bir rol oynuyor. Bu yeşil çevre, Mutianyu’yu Badaling’den ayıran en belirgin özelliklerden biri. Badaling’in çevresi daha çıplak ve kayalıkken, Mutianyu’nun her yanı ağaçlarla kaplı.
Adın Anlamı
Mutianyu adının kökeni hakkında farklı açıklamalar var. Bir açıklamaya göre ad, bölgedeki bir köyün adından geliyor. Bir başka açıklamaya göre ise ad, “çayırları seyreden vadi” gibi bir anlam taşıyor. Bu açıklamanın, bölgenin yeşil ve verimli vadileriyle uyumlu olduğu düşünülüyor. Ancak bu konuda kesin bir uzlaşma bulunmuyor ve adın kökeni, yerel halk anlatılarına göre farklı biçimlerde açıklanabiliyor.

Kuzey Qi’den Ming’e
Mutianyu’daki sedin tarihi, Ming döneminden çok daha eskilere uzanıyor. Kaynaklara göre, bu bölgede ilk sed duvarları 6. yüzyılın ortalarında, Kuzey Qi hanedanı döneminde inşa edildi. Kuzey Qi, Çin’in bölünmüş olduğu bir dönemde, kuzey Çin’in bir bölümünü yöneten kısa ömürlü bir hanedandı. Bu hanedan, kuzeydeki bozkır halklarına, özellikle de o dönemde yükselen Göktürklere karşı korunmak için, kuzey sınırı boyunca uzun sed duvarları inşa etmişti.
Bu bilgi, bizim için özellikle ilgi çekici. Çünkü Kuzey Qi’nin seddini inşa etmesinin sebeplerinden biri, Göktürk Kağanlığı’nın gücüydü. 6. yüzyılın ortalarında kurulan Göktürk Kağanlığı, kısa sürede Moğolistan’dan Karadeniz’e kadar uzanan dev bir imparatorluk hâline gelmişti. Kuzey Çin’deki hanedanlar, Göktürklerle bazen savaşıyor, bazen ittifak kuruyor, bazen de onlara haraç ödüyordu. Mutianyu’nun ilk temellerini atan sed, bu ilişkinin bir yansıması olabilir. Ancak bugün gördüğümüz yapıların bu erken döneme ait olmadığını, Ming döneminde yeniden inşa edildiğini belirtmek gerekiyor.
Ming döneminde, hanedanın kurucusu Hongwu İmparatoru’nun komutanı Xu Da’nın, 14. yüzyılın sonlarında bu bölgede eski sed kalıntılarının üzerine yeni bir sed inşa ettiği kaynaklarda belirtiliyor. Xu Da, bir önceki yazılarımızda Şanhayguan’ın kurucusu olarak tanıdığımız komutan. Ancak Mutianyu’nun bugünkü görkemli yapısının büyük kısmı, 16. yüzyılın ikinci yarısına ait. Bu dönemde, Pekin’in kuzeyindeki sed bölümleri, Moğol akınlarına karşı kapsamlı bir şekilde yeniden inşa edildi ve güçlendirildi.
Tan Lun ve Qi Jiguang
Mutianyu’nun 16. yüzyıldaki yeniden inşasında iki önemli isim öne çıkıyor: Tan Lun ve Qi Jiguang. Her ikisi de, Ming döneminin en yetenekli devlet adamları ve komutanları arasındaydı ve daha önce Çin’in güneydoğu kıyılarında korsanlara karşı birlikte savaşmışlardı.
Tan Lun, bir sivil yönetici ve askerî stratejistti. 1568’de, Pekin’in kuzeyindeki sınır bölgesinin genel valisi olarak atandı. Tan Lun, sedin savunmasını güçlendirmek için kapsamlı bir plan hazırladı. Bu planın en önemli unsurlarından biri, sed boyunca çok sayıda yeni gözetleme kulesi inşa etmekti. Tan Lun’a göre, eski sed duvarları ve az sayıdaki kuleler, askerleri yeterince korumuyordu. Yeni, büyük ve sağlam kuleler, askerlerin hem gözetleme yapmasına hem de saldırı sırasında sığınmasına imkân verecekti.
Bu planı uygulamaya koyan kişi ise, Laolongtou ve Badaling yazılarımızda da andığımız Qi Jiguang’dı. Qi Jiguang, Tan Lun’un daveti üzerine kuzeye geldi ve sedin yeniden inşasını yönetti. Kaynaklara göre, Tan Lun ve Qi Jiguang’ın işbirliği sayesinde, Pekin’in kuzeyindeki sed boyunca yüzlerce yeni gözetleme kulesi inşa edildi. Mutianyu’daki sık dizilmiş kuleler, bu çalışmanın en güzel örneklerinden biri.
Qi Jiguang, güneyde korsanlarla savaşırken yanında getirdiği askerlerini de sed inşaatında kullandı. Kaynaklarda, güneyden gelen bu askerlerin, kuzeyin sert iklimine uyum sağlamakta zorlandıkları, ama disiplinleri ve çalışkanlıklarıyla sedin inşasında büyük bir rol oynadıkları anlatılıyor. Bazı sed tuğlalarının üzerinde, onları yapan birliklerin ya da yılların damgalarını görmek mümkün. Bu damgalar, sedi inşa eden insanların izlerini bugüne taşıyor.
Mutianyu’yu Farklı Kılan Özellikler
Mutianyu, Çin Seddi’nin diğer bölümlerinden birkaç önemli özelliğiyle ayrılıyor. Bu özelliklerin en dikkat çekicisi, sedin her iki yanında da mazgallı korkulukların bulunması. Badaling gibi pek çok sed bölümünde, sadece dış tarafta, yani düşmanın geleceği kuzey tarafında mazgallar bulunuyor; iç tarafta ise alçak bir korkuluk var. Mutianyu’da ise hem dış hem de iç tarafta mazgallar var. Bu özellik, sedin bu bölümünün her iki yönden gelebilecek saldırılara karşı savunulabilecek şekilde tasarlandığını gösteriyor.
Neden böyle bir tasarıma ihtiyaç duyuldu? Bu konuda farklı görüşler var. Bir görüşe göre, düşman sedin bir noktasını aşıp iç tarafa geçerse, askerler iç taraftan da savunma yapabilecekti. Bir başka görüşe göre ise, bu bölgedeki dağların yapısı nedeniyle, düşmanın sedin iç tarafına dolaşarak gelme ihtimali vardı. Her iki durumda da, bu çift taraflı mazgallar, Mutianyu’nun savunma mimarisinin ne kadar dikkatli düşünüldüğünü gösteriyor.
Mutianyu’daki sedin bir diğer özelliği, yapım malzemesinin kalitesi. Duvarların alt kısmı, büyük granit bloklardan yapılmış. Üst kısımları ve gözetleme kuleleri ise büyük gri tuğlalarla örülmüş. Duvarın yüksekliği kaynaklarda genellikle 7-8 metre, tepesindeki yürüme yolunun genişliği ise 4-5 metre civarında veriliyor. Bu ölçüler, Badaling’e benzer, ama Mutianyu’nun dağlık ve ormanlık arazisi, sede daha dramatik bir görünüm kazandırıyor.
Duvarın tepesindeki yürüme yolunda, yağmur suyunun tahliyesi için oluklar ve drenaj delikleri bulunuyor. Ayrıca, bazı bölümlerde sedin yanından dağın içine doğru uzanan kısa “kol” duvarlar var. Bu kol duvarlar, sedin önemli noktalarını korumak ya da düşmanın sedin yanından dolaşmasını engellemek için inşa edilmişti.

Üç Kuleli Platform: Zhengguantai
Mutianyu’nun en ünlü ve en fotoğrafik yapısı, Zhengguantai adlı gözetleme platformu. Bu yapı, Çin Seddi’nin başka hiçbir yerinde benzeri bulunmayan bir özelliğe sahip: tek bir geniş platform üzerinde yan yana duran üç gözetleme kulesi. Ortadaki kule, iki yanındakilerden daha büyük ve daha yüksek. Bu üç kule, birlikte, sedin üzerinde adeta bir kale gibi yükseliyor.
Zhengguantai’nin bu benzersiz tasarımının nedeni hakkında kesin bilgi yok. Bazı araştırmacılar, bu platformun, Mutianyu bölgesinin komuta merkezi olarak kullanıldığını düşünüyor. Üç kulenin bir arada olması, daha fazla askerin konaklamasına, daha fazla silah ve erzak depolanmasına ve daha geniş bir alanın gözetlenmesine imkân veriyordu. Zhengguantai’nin bulunduğu yer, Mutianyu’nun önemli bir geçidini kontrol eden stratejik bir nokta.
Bugün Zhengguantai, Mutianyu ziyaretinin en önemli duraklarından biri. Teleferikle sede çıkan ziyaretçiler, genellikle bu platformun yakınına ulaşıyor. Platformdan, sedin her iki yöne doğru dağların sırtlarında kıvrıldığı muhteşem bir manzara açılıyor.
Sık Dizilmiş Kuleler
Mutianyu’da, restore edilmiş ve ziyaretçilere açık olan sed bölümü, kaynaklarda yaklaşık 2-2,5 kilometre uzunluğunda veriliyor. Bu kısa mesafede, 20’den fazla gözetleme kulesi bulunuyor. Yani kuleler, ortalama birkaç yüz metrede bir değil, çok daha sık aralıklarla yerleştirilmiş. Bu yoğunluk, Mutianyu’yu Çin Seddi’nin en sık kuleli bölümlerinden biri yapıyor.
Kulelerin bu kadar sık olması, Tan Lun ve Qi Jiguang’ın savunma stratejisinin bir yansıması. Onlara göre, kuleler birbirine yakın olursa, askerler birbirlerini daha kolay destekleyebilir, saldırı sırasında kuleler arasında hızla hareket edebilir ve sinyalleri daha hızlı iletebilirdi. Ayrıca, sık kuleler, düşmanın sedin herhangi bir noktasına fark edilmeden yaklaşmasını zorlaştırıyordu.
Mutianyu’daki kulelerin her biri, kendine özgü bir tasarıma sahip. Bazıları tek katlı, bazıları iki katlı. Bazılarının çatısı düz, bazılarının ise kıvrık saçaklı. Kulelerin pencerelerinin sayısı ve biçimi de değişiyor. Bu çeşitlilik, kulelerin farklı dönemlerde ya da farklı ustalar tarafından inşa edildiğini gösteriyor olabilir. Sed boyunca yürürken, her kulenin farklılığını fark etmek, gezinin keyifli bir parçası.

Öküz Boynuzu Kenarı
Mutianyu’nun en dramatik bölümlerinden biri, Çincede “Niujiaobian”, yani “Öküz Boynuzu Kenarı” olarak bilinen kısım. Bu bölümde sed, dik bir dağ sırtına tırmanıyor, zirveye ulaştıktan sonra keskin bir dönüş yaparak tekrar aşağıya iniyor. Yukarıdan bakıldığında, sedin bu kıvrımı bir öküz boynuzuna benziyor. Ad da buradan geliyor.
Öküz Boynuzu Kenarı’nın eğimi son derece dik. Bazı yerlerde basamaklar neredeyse dikey bir merdiven gibi. Bu bölümde yürümek, hem fiziksel olarak zorlayıcı hem de cesaret gerektiren bir deneyim. Ama zirveye ulaşanlar, Mutianyu’nun ve çevresindeki dağların en muhteşem manzarasıyla ödüllendiriliyor. Bu bölüme tırmanmak için iyi bir kondisyon ve sağlam ayakkabılar şart; ayrıca hava koşullarına göre bazı dönemlerde bu bölüm ziyarete kapatılabiliyor.
Sedin bu kadar dik bir yere neden inşa edildiğini merak edebilirsiniz. Bunun cevabı, sed mimarlarının genel stratejisinde yatıyor: sed, mümkün olduğunca dağların en yüksek sırtlarını takip ediyordu. Bu sayede, hem en geniş görüş alanı elde ediliyor, hem de düşmanın sede yaklaşması zorlaşıyordu. Dağın sırtı ne kadar dik olursa olsun, sed onu takip etmek zorundaydı.
Komşu Vahşi Sed: Jiankou
Mutianyu’nun batısında, Çin Seddi’nin en ünlü “vahşi” bölümlerinden biri olan Jiankou bulunuyor. Jiankou, restore edilmemiş, yıkık dökük, ama son derece etkileyici bir sed bölümü. Sed burada, keskin kayalık sırtların üzerinde, adeta havada asılı gibi duruyor. Jiankou’nun fotoğrafları, Çin Seddi’nin en dramatik ve en güzel fotoğrafları arasında sayılıyor.
Ancak Jiankou’yu ziyaret etmek, ciddi riskler taşıyor. Sedin bu bölümü bakımsız ve yer yer yıkılmış durumda. Basamaklar kırık, korkuluklar eksik ve bazı bölümler son derece dik ve kaygan. Her yıl Jiankou’da kazalar yaşanıyor. Ayrıca, bazı vahşi sed bölümlerinde yürüyüş yapmak, yetkililer tarafından yasaklanmış ya da kısıtlanmış olabilir. Bu nedenle, Jiankou’yu ziyaret etmeyi düşünüyorsanız, deneyimli bir rehberle gitmeniz, güncel kuralları öğrenmeniz ve güvenliğinize çok dikkat etmeniz gerekiyor.
Bazı yürüyüşçüler, Jiankou’dan Mutianyu’ya doğru yürüyerek, vahşi sedin dramatik manzarasından restore edilmiş sedin konforuna geçiş yapıyor. Bu yürüyüş, Çin Seddi’nin iki farklı yüzünü bir arada görmek için eşsiz bir fırsat. Ama dediğimiz gibi, bu yürüyüş için deneyim, hazırlık ve dikkat şart.
Restorasyon ve Turizm
Mutianyu, 20. yüzyılın büyük bölümünde bakımsız kaldı. Sed duvarları yer yer yıkıldı, kuleler harabeye döndü. 1980’lerde, Pekin yönetimi Mutianyu’yu restore ederek turizme açmaya karar verdi. Kapsamlı restorasyon çalışmalarından sonra, Mutianyu 1980’lerin sonunda ziyaretçilere açıldı.
Mutianyu’nun restorasyonu, Badaling’e göre daha özenli ve tarihî dokuya daha saygılı olarak değerlendiriliyor. Restorasyon sırasında, mümkün olduğunca orijinal malzemeler ve teknikler kullanıldı. Bu yüzden Mutianyu, hem restore edilmiş hem de otantik bir atmosferi koruyan bir sed bölümü olarak öne çıkıyor.
Mutianyu, yıllar içinde pek çok ünlü ziyaretçiyi de ağırladı. 1998’de ABD Başkanı Bill Clinton’ın Mutianyu’yu ziyaret ettiği biliniyor. 2014’te ise ABD’nin First Lady’si Michelle Obama, kızlarıyla birlikte Mutianyu’ya gitti ve sedden kızakla aşağıya indi. Bu ziyaretler, Mutianyu’nun uluslararası tanınırlığını artırdı.
Mutianyu’nun en sevilen özelliklerinden biri, ziyaretçilere sunulan ulaşım seçenekleri. Sede çıkmak için teleferik ya da açık telesiyej kullanabilirsiniz. Sedden inmek için ise, dağın yamacında kıvrılan uzun bir metal kızak pisti var. Bu kızakla aşağıya kayarak inmek, özellikle çocuklar için unutulmaz bir deneyim. Ama yetişkinler de bu kızak deneyimini en az çocuklar kadar seviyor.

Mevsimlerin Mutianyu’su
Mutianyu’yu bu kadar sevilen bir yer yapan şeylerden biri, mevsimlere göre değişen güzelliği. Sedin etrafındaki ormanlar, her mevsim farklı bir renge bürünüyor ve Mutianyu’yu her ziyarette yeni bir yer gibi gösteriyor.
İlkbaharda, nisan ve mayıs aylarında, dağların yamaçları beyaz ve pembe çiçeklerle süsleniyor. Kayısı, şeftali ve elma ağaçları çiçek açıyor; ormanlar taze yeşil yapraklarla canlanıyor. Bu dönemde hava ılıman ve hoş; sedin üzerinde yürümek için ideal bir zaman.
Yazın, haziran ile ağustos arasında, Mutianyu yemyeşil bir ormanın içinde kayboluyor. Ağaçların yoğun yaprakları, sedin bazı bölümlerini neredeyse gizliyor. Hava sıcak ve nemli olabiliyor; ama ormanın gölgesi ve dağların serinliği, Pekin’in yakıcı sıcağından kaçmak için güzel bir fırsat sunuyor. Yaz yağmurlarından sonra, dağların üzerinde sisin dolaştığı anlar, Mutianyu’ya mistik bir atmosfer katıyor.
Sonbahar ise, pek çok kişiye göre Mutianyu’nun en güzel mevsimi. Ekim ve kasım başında, ormanlar kırmızı, turuncu, sarı ve kahverengi tonlarına bürünüyor. Gri tuğlalı sed, bu renk cümbüşünün ortasında kıvrılarak uzanıyor. Bu manzara, fotoğrafçıların ve ressamların vazgeçilmezi. Sonbaharda hava da genellikle berrak ve serin; uzaklara kadar net bir görüş sağlıyor.
Kışın ise Mutianyu, sessiz ve sakin bir yere dönüşüyor. Ağaçlar yapraklarını dökmüş, dağlar çıplak ve gri. Ama kar yağdığında, sed ve kuleler beyaz bir örtüyle kaplanıyor ve Mutianyu’nun en masalsı görüntüsü ortaya çıkıyor. Kış aylarında ziyaretçi sayısı çok az; sedi neredeyse yalnız gezmek mümkün. Ama soğuk ve buzlu basamaklar nedeniyle dikkatli olmak gerekiyor.
Sedin Eteğindeki Köyler
Mutianyu’nun eteğinde, geleneksel köyler bulunuyor. Bu köylerin halkı, yüzyıllardır sedin gölgesinde yaşıyor. Bazı aileler, sedi inşa eden ya da orada görev yapan askerlerin torunları olduklarını anlatıyor. Bu anlatıların ne kadarının belgelenmiş tarih, ne kadarının aile hafızası olduğunu bilmek zor; ama sedin, bu topluluklar için sadece bir turistik yer değil, aynı zamanda kimliklerinin bir parçası olduğunu gösteriyor.
Mutianyu bölgesi, kestanesiyle de ünlü. Bölgenin dağlarında yetişen kestaneler, Çin’in en lezzetli kestaneleri arasında sayılıyor. Sonbaharda, köylerde kestane hasadı yapılıyor ve yol kenarlarında kavrulmuş kestane satılıyor. Ayrıca, bölgede alabalık çiftlikleri de var; dağ derelerinin temiz sularında yetiştirilen alabalıklar, yerel lokantaların en sevilen yemeklerinden biri.
Son yıllarda, Mutianyu’nun eteğindeki bazı köylerde, eski köy evleri restore edilerek butik otellere ve misafirhanelere dönüştürüldü. Bu misafirhanelerde konaklamak, sedi sabahın erken saatlerinde, kalabalık gelmeden önce görmek ve köy hayatını yakından tanımak için güzel bir fırsat. Bazı misafirhanelerin bahçesinden, doğrudan sede bakan manzaralar sunuluyor.

Tuğlalardaki İzler
Mutianyu’da sedin üzerinde yürürken, tuğlalara yakından bakmayı unutmayın. Bazı tuğlaların üzerinde, Çince karakterlerle yazılmış damgalar görebilirsiniz. Bu damgalar, Ming döneminde tuğlaların üretiminde uygulanan bir kalite kontrol sisteminin parçası. Damgalarda genellikle tuğlanın üretildiği yıl, üreten birlik ya da fırının adı yer alıyor.
Bu sistem sayesinde, kusurlu bir tuğla tespit edildiğinde, onu üreten kişiye ya da birliğe ulaşmak mümkündü. Bu da, tuğlaların yüksek kalitede üretilmesini sağlamak için etkili bir yöntemdi. Bugün bu damgalar, araştırmacılara sedin farklı bölümlerinin ne zaman ve kimler tarafından inşa edildiğine dair değerli bilgiler sunuyor.
Ne yazık ki, tuğlaların üzerinde modern ziyaretçilerin kazıdığı yazılar da görebilirsiniz. İsimler, tarihler ve kalpler… Bu tür yazılar, sede ciddi zarar veriyor ve kesinlikle yasak. Mutianyu’yu ziyaret ederken, tarihin bu değerli izlerini korumak için bu tür davranışlardan kaçınmanız ve başkalarını da uyarmanız çok önemli.
Sed Üzerinde Yürümenin Keyfi
Mutianyu’da sedin üzerinde yürümek, sadece bir tarihî yeri gezmek değil, aynı zamanda bir doğa yürüyüşü yapmak demek. Sed, dağların sırtlarında inip çıkarken, siz de onunla birlikte iniyor ve çıkıyorsunuz. Bazen yumuşak eğimli bölümlerde rahatça yürüyor, bazen dik basamaklarda nefes nefese tırmanıyorsunuz. Her kuleye ulaştığınızda, bir mola verip manzaraya bakıyor, sonra bir sonraki kuleye doğru yola koyuluyorsunuz.
Bu yürüyüşün en güzel yanı, her adımda manzaranın değişmesi. Bir kuleden baktığınızda, sedin önünüzde bir yılan gibi kıvrıldığını görüyorsunuz. Bir sonraki kuleye vardığınızda, geldiğiniz yolu ve geride bıraktığınız kuleleri izliyorsunuz. Dağların arasında, ormanların içinde, gökyüzünün altında, yüzyıllar önce inşa edilmiş bu yapının üzerinde yürümek, insana hem zamansız hem de çok özel bir duygu veriyor.
Çin’de, sed üzerinde yürümek bir tür gelenek hâline gelmiş durumda. Hafta sonları, Pekinli aileler, arkadaş grupları ve yürüyüş kulüpleri, sedin farklı bölümlerinde yürüyüşler yapıyor. Bazı yürüyüşçüler, sedin uzun bölümlerini, hatta tamamını yürümeyi hedefliyor. Mutianyu, bu yürüyüş kültürünün en popüler başlangıç noktalarından biri.
Mutianyu’da Gün Batımı
Eğer fırsatınız olursa, Mutianyu’da gün batımını izlemeyi deneyin. Akşamüstü saatlerinde, güneş batıdaki dağların arkasına doğru inerken, sedin tuğlaları altın ve turuncu tonlarına bürünüyor. Kulelerin gölgeleri uzuyor, ormanlar koyulaşıyor ve gökyüzü pembe, mor ve kırmızı renklerle doluyor. Bu manzara, fotoğrafçılar için Mutianyu’nun en büyülü anı.
Ancak gün batımını izlemek için, Mutianyu’nun kapanış saatlerini önceden kontrol etmeniz gerekiyor. Teleferik ve kızak gibi ulaşım araçları, kapanış saatinden önce çalışmayı durdurabiliyor. Ayrıca, karanlıkta sedin üzerinde yürümek tehlikeli olabilir. Bu yüzden gün batımını izledikten sonra, güvenli bir şekilde aşağıya inmek için yeterli zamanınız olduğundan emin olun. Sedin eteğindeki köylerde konaklıyorsanız, bu konuda daha esnek olabilirsiniz.
Mutianyu Neden Bu Kadar Sevilir?
Mutianyu’yu ziyaret eden pek çok kişi, buradan ayrılırken “Çin Seddi’nin en güzel bölümü burası” diyor. Bu sevginin birkaç nedeni var. Birincisi, Mutianyu, restore edilmiş ve güvenli olmasına rağmen, otantik atmosferini korumayı başarmış. İkincisi, ormanlarla kaplı dağlar, sede doğal ve canlı bir çerçeve sunuyor. Üçüncüsü, Badaling’e göre daha az kalabalık olması, ziyaretçilerin sedin tadını daha rahat çıkarmasını sağlıyor. Ve dördüncüsü, teleferik ve kızak gibi seçenekler, her yaştan ve her kondisyondan ziyaretçinin sedi deneyimlemesine imkân veriyor.
Mutianyu’da Bir Gün
Mutianyu’ya sabah erken gitmenizi öneririz. Açılış saatinde orada olursanız, sedi neredeyse yalnız gezebilir ve sabah ışığında güzel fotoğraflar çekebilirsiniz. Mutianyu’nun girişinde, ziyaretçi merkezi, lokantalar ve hediyelik eşya dükkânları bulunuyor. Girişten sonra, servis otobüsüyle teleferik ya da telesiyej istasyonlarına ulaşabilirsiniz.
Sede çıkmak için üç seçeneğiniz var: kapalı teleferik, açık telesiyej ya da yürüyerek. Kapalı teleferik, sizi Zhengguantai’nin yakınına, sedin ortasına çıkarıyor. Açık telesiyej ise sizi sedin doğu kısmına çıkarıyor; inişte kızakla inmek isterseniz, bu telesiyejle çıkmanız gerekiyor. Yürüyerek çıkmak ise, ormanın içinden geçen bir patikada, yaklaşık bir saat süren bir tırmanış demek.
Sede çıktıktan sonra, sedin üzerinde istediğiniz kadar yürüyebilirsiniz. Zhengguantai’yi gördükten sonra, batıya doğru ilerleyerek Öküz Boynuzu Kenarı’na kadar gidebilir ya da doğuya doğru yürüyerek diğer kuleleri keşfedebilirsiniz. Sedin üzerinde yürümek için en az iki-üç saat ayırmanızı öneririz. Acele etmeden, her kulede durarak, manzaranın tadını çıkararak yürüyün.
İnişte, kızakla inmeyi denemeyi unutmayın. Kızak pisti, dağın yamacında kıvrılarak aşağıya iniyor ve yaklaşık birkaç dakika sürüyor. Hızınızı kendiniz kontrol edebiliyorsunuz; ama görevlilerin uyarılarına dikkat edin ve önünüzdeki kızaklarla mesafenizi koruyun. Aşağıya indikten sonra, girişteki lokantalardan birinde, yerel alabalık ya da Pekin mutfağından bir yemekle günü tamamlayabilirsiniz.
Video
Mutianyu’yu gitmeden önce biraz görmek isterseniz, aşağıdaki video Pekin’den Mutianyu’ya yapılan bir günlük geziyi güzel bir şekilde gösteriyor.
Ulaşım ve Pratik Bilgiler
Mutianyu’ya Pekin’den ulaşmanın birkaç yolu var. En rahat seçenek, bir taksi ya da özel araç kiralamak. Pekin şehir merkezinden Mutianyu’ya, trafiğe bağlı olarak, yaklaşık bir buçuk ile iki saat arasında ulaşabilirsiniz. Ayrıca, pek çok tur şirketi, Pekin’den Mutianyu’ya günübirlik turlar düzenliyor. Bazı turlar, otellerden ziyaretçileri alıyor ve teleferik ile kızak biletlerini de kapsıyor.
Toplu taşımayla gitmek de mümkün. Pekin’in Dongzhimen bölgesinden kalkan otobüslerle önce Huairou’ya, oradan da yerel otobüs ya da taksiyle Mutianyu’ya ulaşabilirsiniz. Ayrıca, turist sezonunda Pekin’den Mutianyu’ya doğrudan giden turist otobüsleri de olabiliyor. Toplu taşıma güzergâhları ve saatleri zaman zaman değiştiği için, güncel bilgileri önceden kontrol etmenizi öneririz.
Mutianyu’nun giriş ücreti, teleferik, telesiyej ve kızak için ayrı ayrı ücret alınıyor. Biletleri girişte ya da çevrimiçi olarak alabilirsiniz. Giriş ücretleri ve açılış saatleri mevsime göre değişebiliyor. Güncel bilgileri resmî kaynaklardan ya da konakladığınız otelden öğrenmenizi öneririz.
Yol Üzerinde: Huairou ve Çevresi
Mutianyu’ya giderken geçtiğiniz Huairou ilçesi, kendi başına da keşfedilmeye değer bir yer. Pekin’in kuzeyindeki bu ilçe, dağları, gölleri, ormanları ve tarihî yerleriyle, Pekinlilerin hafta sonu kaçamaklarının en sevilen adreslerinden biri.
Huairou’nun en bilinen yerlerinden biri, Hongluo Tapınağı. Bu Budist tapınağı, Hongluo Dağı’nın eteğinde, bambu ormanları ve yaşlı ağaçlar arasında yer alıyor. Tapınağın kökeninin Jin dönemine, yani yaklaşık 4. yüzyıla kadar uzandığı anlatılıyor; ancak bugünkü yapılar sonraki dönemlerde onarılmış ya da yeniden inşa edilmiş. Tapınak, sakin atmosferi ve doğal güzelliğiyle, Mutianyu gezisine huzurlu bir ek olabilir.
Huairou’da ayrıca, Yanqi Gölü gibi doğal güzellikler ve modern yapılar da bulunuyor. 2014’te Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvesine ev sahipliği yapan konferans merkezi, bu gölün kıyısında yer alıyor. Gölün etrafında yürüyüş ve bisiklet yolları, lokantalar ve oteller var.
Mutianyu’yu Huairou’daki bu yerlerle birleştirerek, Pekin’in yoğun şehir hayatından uzakta, doğa ve tarihle iç içe bir veya iki gün geçirebilirsiniz. Bu tür bir gezi, Çin’in başkentinin farklı bir yüzünü görmek için de güzel bir fırsat.
Çocuklarla Mutianyu
Mutianyu, Pekin çevresindeki sed bölümleri arasında çocuklu aileler için belki de en uygun olanı. Teleferik sayesinde, küçük çocuklar bile uzun bir tırmanış yapmadan sedin üzerine çıkabiliyor. Sedin üzerinde, kuleler arasında yürümek, çocuklar için bir macera gibi. Her kule, keşfedilecek yeni bir kale; her pencere, dünyaya açılan yeni bir manzara.
Ve tabii ki kızak. Pek çok çocuk için, Mutianyu gezisinin en unutulmaz anı, dağdan aşağı kızakla kaymak oluyor. Kızak, belirli bir yaş ve boy sınırının altındaki çocukların bir yetişkinle birlikte binmesine izin veriyor; bu kuralları önceden öğrenmeniz iyi olur.
Çocuklarla gidiyorsanız, onlara gezi öncesinde sedin hikâyesini anlatmanızı öneririz. Kuleleri neden yapıldığını, askerlerin nasıl yaşadığını ve işaret ateşlerinin nasıl yakıldığını anlatırsanız, çocuklar sedi çok daha büyük bir ilgiyle gezecektir. Ayrıca, yanınıza bol su, atıştırmalık ve güneş kremi almayı, çocukların dik basamaklarda dikkatli olmalarını sağlamayı unutmayın.
Mutianyu, aileler için sadece bir gezi değil, birlikte paylaşılan bir macera. Sedin üzerinde atılan her adım, çocuklarınızın hafızasında uzun yıllar boyunca kalacak bir anıya dönüşebilir. Belki yıllar sonra, onlar da kendi çocuklarını buraya getirip aynı hikâyeleri anlatacaklar.
Ziyaret İpuçları
- Erken gidin: Mutianyu, Badaling’e göre daha az kalabalık olsa da, öğle saatlerinde ve hafta sonlarında yoğunlaşabiliyor. Sabah erken saatlerde gitmek, en sakin deneyimi sunuyor.
- Kızakla inişi planlayın: Kızakla inmek istiyorsanız, açık telesiyejle çıkmanız gerekiyor. Bileti alırken bunu dikkate alın.
- Rahat ayakkabı giyin: Sedin üzerindeki basamaklar dik ve düzensiz. Özellikle Öküz Boynuzu Kenarı’na çıkmayı planlıyorsanız, sağlam ve kaymayan ayakkabılar şart.
- Su ve atıştırmalık alın: Sedin üzerinde satış noktaları sınırlı. Yanınıza yeterli su ve atıştırmalık almayı unutmayın.
- Katmanlı giyinin: Dağlarda hava, şehre göre daha serin ve değişken olabiliyor.
- Vahşi sede dikkat: Mutianyu’nun restore edilmiş bölümünün dışına, özellikle Jiankou’ya doğru gitmeyi düşünüyorsanız, riskleri ve kuralları önceden öğrenin.
- Köyde konaklamayı düşünün: Sedin eteğindeki misafirhanelerde bir gece geçirmek, sabah erken saatlerde sedi neredeyse yalnız görmek için harika bir fırsat.
- Kestane ve alabalığı deneyin: Bölgenin yerel lezzetlerini tatmayı unutmayın.

Mutianyu mı, Badaling mi?
Pekin’den sede gidecek pek çok kişinin aklındaki soru şu: Mutianyu mu, Badaling mi? Her ikisi de güzel, her ikisi de iyi restore edilmiş, her ikisi de Pekin’e yakın. Peki hangisini seçmeli?
Eğer zamanınız kısıtlıysa ve en kolay ulaşılan bölümü görmek istiyorsanız, Badaling iyi bir seçenek. Hızlı tren sayesinde Pekin’den çok kısa sürede ulaşabilirsiniz. Ayrıca, Çin Seddi Müzesi ve Zhan Tianyou’nun demiryolu gibi ek görülecek yerler de var. Ancak Badaling, özellikle tatil dönemlerinde son derece kalabalık olabiliyor.
Eğer daha sakin bir deneyim, daha yeşil bir doğa ve daha fotoğrafik bir manzara istiyorsanız, Mutianyu daha iyi bir seçenek. Mutianyu’nun ormanlarla kaplı dağları, sık dizilmiş kuleleri ve Zhengguantai gibi benzersiz yapıları, onu Badaling’den ayırıyor. Ayrıca kızak deneyimi, özellikle çocuklu aileler için büyük bir artı. Ancak Mutianyu’ya ulaşım, Badaling’e göre biraz daha uzun sürüyor.
Eğer birkaç gününüz varsa, neden ikisini birden görmeyesiniz? Her biri, Çin Seddi’nin farklı bir yüzünü gösteriyor. Ve eğer daha da maceracı biriyseniz, serimizin bir sonraki yazısında anlatacağımız Cinşanling ve Simatai, sedin daha vahşi ve otantik yüzünü keşfetmek için harika seçenekler.
Hangisini seçerseniz seçin, sedin üzerinde geçireceğiniz o birkaç saat, Pekin gezinizin en unutulmaz anları arasında yer alacak.
Sık Sorulan Sorular
Mutianyu’nun en önemli özelliği nedir? Sedin her iki yanında mazgallı korkulukların bulunması, sık dizilmiş gözetleme kuleleri ve üç kulenin tek bir platform üzerinde yer aldığı Zhengguantai, Mutianyu’yu diğer sed bölümlerinden ayıran başlıca özellikler.
Mutianyu ne zaman inşa edildi? Bu bölgede ilk sed 6. yüzyılda Kuzey Qi döneminde inşa edildi. Ancak bugün gördüğümüz yapıların büyük kısmı, 16. yüzyılın ikinci yarısında, Tan Lun ve Qi Jiguang döneminde yeniden inşa edildi.
Kızak güvenli mi? Kızak, kurallara uyulduğunda genellikle güvenli kabul ediliyor. Görevlilerin uyarılarına dikkat etmek, hızı kontrol etmek ve önündeki kızakla mesafeyi korumak önemli. Bazı yaş ve sağlık koşulları için kısıtlamalar olabiliyor.
Ne kadar zaman ayırmalıyım? Mutianyu için yarım gün ile bir gün arası yeterli. Sedin üzerinde yürümek için iki-dört saat ayırın.
UNESCO listesinde mi? Evet, Çin Seddi 1987’de UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alındı ve Mutianyu bu mirasın en güzel parçalarından biri.
Son Söz
Mutianyu, Çin Seddi’nin belki de en dengeli yüzü. Badaling kadar ünlü ama onun kadar kalabalık değil; Jiankou kadar dramatik ama onun kadar tehlikeli değil. Ormanlarla kaplı dağların sırtında kıvrılan gri tuğlalı duvarlar, sık dizilmiş kuleler, Zhengguantai’nin üç kulesi ve mevsimlerle değişen renkler, Mutianyu’yu her ziyarette yeniden keşfedilecek bir yer yapıyor. Ve tabii ki, bütün gün sedin üzerinde yürüdükten sonra, kızakla dağdan aşağı kayarken hissedeceğiniz o çocuksu sevinç. Mutianyu, tarihin ağırlığını doğanın güzelliği ve biraz da eğlenceyle birleştiren nadir yerlerden biri.

Aynı Yolda Görülecek Diğer Kaleler
Mutianyu, Pekin’in kuzeyindeki sed bölümlerinden biri. Serimizde anlattığımız diğer sed bölümleri ve kaleler:
Badaling: Pekin’in kuzeybatısında, Çin Seddi’nin en ünlü ve en çok ziyaret edilen bölümü.
Şanhayguan ve Laolongtou: Seddin doğu ucunda, dağın denizle buluştuğu yerde, “göğün altındaki birinci geçit” ve seddin denize uzanan “ejderha başı.”
Ciayuguan: Seddin batı ucunda, Gobi Çölü’nün kenarındaki kale.
Serimizin bir sonraki yazısında, Pekin’in kuzeydoğusundaki Cinşanling ve Simatai sed bölümlerine gideceğiz.

Ayrıca okuyun: Cinşanling ve Simatai: Seddin Yabani Sırtları

One thought on “Mutianyu: Burçlarla Dolu Orman Seddi”